Günay ER, Sevgi ATAR, Esma DEMİRHAN, Ömer KURU
Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Bilimleri Dergisi - 2026;29(3):433-440
Amaç: Bel ağrısı, bireylerin cinsel yaşam kalitesini olumsuz yönde bozabilmektedir. Fizik tedavi (FT), bel ağrısında etkin ve cerrahi dışı bir tedavi yaklaşımı olarak ağrıyı azaltmakta, fonksiyonel kapasiteyi iyileştirmekte ve ekonomik yükü azaltmaktadır. Bu çalışma, kronik bel ağrısı bulunan erkek ve kadın bireylerde FT modalitelerinin cinsel fonksiyon üzerine etkisini değerlendirmeyi amaçlamıştır. Gereç ve Yöntemler: Bu prospektif çalışma, bir eğitim ve araştırma hastanesinin fiziksel tıp ve rehabilitasyon kliniğinde FT uygulanan 63 (30 erkek, 33 kadın) hasta ile gerçekleştirilmiştir. Tüm katılımcılar, 15 FT seansını tamamlamıştır. Cinsel fonksiyon değerlendirmesi için erkeklerde Uluslararası Erektil Fonksiyon İndeksi [International Index of Erectile Function (IIEF)], kadınlarda ise Kadın Cinsel Fonksiyon İndeksi [Female Sexual Function Index (FSFI)] kullanılmıştır. Ayrıca Oswestry Özürlülük İndeksi [Oswestry Disability Index (ODI)], Hastane Anksiyete ve Depresyon Ölçeği [Hospital Anxiety and Depression Scale (HAD)] ile Kısa Form-12 [Short Form-12 (SF-12)] değerlendirmeleri yapılmıştır. Tüm ölçümler, FT öncesi, 1 aylık ve 3 aylık takip dönemlerinde tekrarlanmıştır. Bulgular: Kadın katılımcılarda, ağrı skorlarında anlamlı azalma saptanmasına rağmen (p=0,026) FSFI toplam ve alt boyut skorlarında, ODI ve SF-12 skorlarında istatistiksel olarak anlamlı bir değişiklik gözlenmemiştir (p>0,05). Erkek katılımcılarda da ağrı skorları belirgin şekilde azalmış olmasına karşın (p<0,001) 3 aylık takipte IIEF erektil fonksiyon puanının başlangıç ve 1 aylık takip puanlarına göre anlamlı derecede düşük olduğu bulunmuştur (p>0,05). ODI ve HAD skorları açısından anlamlı bir değişiklik tespit edilmemiştir (p>0,05); ancak erkeklerde SF-12 puanlarında belirgin bir iyileşme saptanmıştır (p<0,05). Sonuç: FT modaliteleri, kronik bel ağrısını azaltmasına rağmen erkek ve kadınlarda cinsel fonksiyon üzerinde olumlu bir etki göstermemiştir. Özellikle erkeklerde, erektil fonksiyonun zaman içinde kötüleşebileceği düşünülmektedir.
