Tülay Kars Fertelli
Ordu Üniversitesi Hemşirelik Çalışmaları Dergisi - 2026;9(1):21-31
Amaç: Bu çalışmanın amacı, kronik hastalığı olan yaşlı bireylerde subjektif uyku kalitesi ve fiziksel aktiviteyi incelemektir. Yöntem: Tanımlayıcı tipte olan bu araştırma, Eylül 2023 -Ocak 2024 tarihleri arasında Türkiye'nin İç Anadolu bölgesinde yer alan bir ilde yapılmıştır. Evreni, bir üniversite hastanesinin dahili kliniklerine başvuran kronik hastalık tanısı almış, 65 yaş ve üz eri bi reyler oluşturmuştur. Çalışma için etik kurul ve kurum izni alınmıştır. G -Power güç analizi yapılarak belirlenen örnekleme, kolayda örnekleme yöntemi kullanılarak 258 yaşlı birey alınmıştır. Verilerin analizinde tanımlayıcı istatistikler, Ki -kare te sti, pearson korelasyon ve çoklu doğrusal regresyon analizi kullanılmıştır. Bulgular: Yaşlı bireylerin çoğunluğunun (%89 .9) uyku kalitesi düzeyinin kötü, fiziksel aktivite düzeyinin ise (%65.1) inaktif olduğu bulunmuştur. Bireylerin uyku kalitesi ve fiziksel aktivitelerini etkileyen sitemlere göre hastalıkların sırasıyla kas iskelet sistemi, kardiyovasküler ve nörolojik siste m hastalıkları olduğu saptanmıştır. Uyku kalitesi ve fiziksel aktivite arasında negatif yönlü (r= -0.389) anlamlı (p<0.05) ilişkisi belirlenmiştir. Sonuç: Kronik hastalığı olan yaşlı bireylerin uyku kalitesi kötü, fiziksel aktivite düzeyi inaktiftir. Ayrıca kas iskelet sistemi, kardiyovasküler ve nörolojik sistem hastalıkları olan yaşlıların uyku kalitesi ve fiziksel aktivite düzeyi daha kötüdür. Bu n edenle tüm kronik hastalıklı yaşlı bireylerle birlikte özellikle kas iskelet sistemi, kardiyovasküler ve nörolojik sistem hastalığı olan yaşlı bireylerde uyku kalitesi ve fiziksel aktivite düzeyleri daha dikkatli değerlendirilmelidir. Anahtar kelimeler: FİZİKSEL AKTİVİTE, KRONİK HASTALIK, YAŞLI BİREY, UYKU KALİTESİ