KRONİK HASTALIKLI ERGENLERDE ÖFKE DÜZEYİ VE İLİŞKİLİ FAKTÖRLER: SİSTEMATİK DERLEME

DUYGU YEŞİLFİDAN, FİLİZ ADANA, EDA MERT, ŞERİFE ÖZTABAN, ZEYNEP TÜRKAL GÜN, FATMA DEMİRKIRAN

Bandırma Onyedi Eylül Üniversitesi Sağlık Bilimleri ve Araştırmaları Dergisi - 2024;6():618-628

Aydın Adnan Menderes University, Faculty of Nursing, Department of Public Health Nursing, Aydın

 

Amaç: Bu çalışmanın amacı kronik hastalığa sahip ergenlerin öfke düzeyinin, öfke ifade etme şekillerinin ve öfkeye neden olan değişkenlerinin belirlenmesidir. Gereç ve Yöntem: Çalışma sistematik derleme niteliğindedir ve Şubat 2021–Haziran 2021 tarihleri arasında Türkçe ve İngilizce dizinler taranarak yapılmıştır. Tarama için “ergen, kronik hastalık, öfke, öfke ifade tarzı, öfke yönetimi, öfke kontrolü, öfke düzeyi, sürekli öfke”anahtar kelimeleri kullanılarak very tabanları taranmıştır. Veri toplama aşamasında toplam 1788 makalenin tam metnine ulaşılmıştır. Bulgular: Araştırma kapsamında incelenen çalışmaların bir çoğuna göre kronik hastalığa sahip ergenlerin sağlıklı ergenlere göre öfke düzeyinin yüksek olduğu ve kronik hastalıklı ergenlerde öfkeyi etkileyen birçok etkenin olduğu ortaya konmuştur. Bu etkenler arasında yaş, okul başarısı ve tedavisi hakkında bilgi sahibi olma öne çıkmaktadır. Ayrıca öfke ile dürtüsellik, intihar davranışı, benlik kavramı ve dayanıklılık arasında ilişki bulunmuştur. Sonuç: Kronik hastalığı olan ergenler yüksek öfke düzeyine sahiptir. Öfkeyi kontrol ve ifade etmede zorluk yaşamaktadırlar. Ergenlerde öfke durumunu ruhsal hastalık, cinsiyet, okul başarısı ve yaş gibi değişkenlerin etkilediği belirlenmiştir.