Yusuf ARSLAN, Fethiye AKGÜL
Klimik Dergisi - 2026;39(1):33-37
Amaç: Hepatit C virusu (HCV) infeksiyonu küresel ölçekte önemli bir sağlık sorunudur. Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ), HCV infeksiyonu olan bireylerin %90'ından fazlasının tanı almasını ve %80'inden fazlasının tedaviye ulaşmasını hedeflemektedir. Bu çalışma, anti-HCV pozitifliği saptandığında otomasyon sisteminde kayıtlı telefon numaralarına bilgilendirme mesajı gönderen bir hasta uyarı sisteminin (HUS), HCV ile infekte bireylerin belirlenmesi ve tedaviye erişim süreçleri üzerindeki etkisinin değerlendirilmesi amaçlandı. Yöntemler: Bu tek merkezli retrospektif çalışma, Ocak 2018-Mart 2025 tarihleri arasında herhangi bir nedenle anti-HCV testi istenmiş ve sonucu pozitif saptanmış bireyleri kapsamaktadır. HCV RNA testi istem oranları, viremik olguların tedaviye erişim durumları ve US'un devreye alınmasından önce ve sonraki dönemlere ait veriler hastane bilgi yönetim sistemi kayıtları kullanılarak analiz edildi. Bulgular yıllara ve yaş gruplarına göre karşılaştırıldı. Bulgular: Toplam 1698 olguda anti-HCV test pozitifliği saptandı. Olguların 1032'sinde (%60.8) yalnızca HUS öncesi, 436'sında (%25.7) yalnızca HUS sonrası, 230'unda (%13.5) ise her iki dönemde de anti-HCV testi pozitifliği mevcuttu. Olguların 963'ünde (%56.7) en az bir HCV RNA istemi olduğu ve bunların da 72'sinde (%7.5) HCV RNA pozitifliği olduğu görüldü. Hasta uyarı sistemi öncesi dönemde anti-HCV pozitifliği tespit edilen bireyler ile sonrası dönemde anti-HCV pozitifliği tespit edilen bireylerin HCV RNA testi yaptırma oranları arasında fark bulunmadı. Y aş gruplarına göre analiz yapıldığında özellikle 40 yaş altı bireylerde, HUS'un devreye alınmasıyla birlikte HCV RNA testi istenme oranlarında artış gözlendi. Sistemin entegrasyonu ile HCV RNA testi oranının, 0-17 yaş grubunda %44'ten %72'ye (p=0.036), 18-40 yaş grubunda ise %54'ten %65' e yükseldiği görüldü (p=0.014). Sonuç: Hasta uyarı sisteminin olumlu etkisi daha genç yaş gruplarında belirgin olarak gözlendi. Bu demografik kesimin gelecekteki erişkin popülasyonu oluşturacağı dikkate alındığında HUS uygulamalarının kronik HCV tanı ve tedavi oranlarının artırılmasına katkı sağlayabileceği düşünülmektedir. Bu yaklaşımın yaygınlaştırılması, DSÖ hedeflerine ulaşılmasına da destek olabilir.
