ALTAY KANDEMİR, MUSTAFA ÇELİK, BELKİS ÜNSAL
Akademik Gastroenteroloji Dergisi - 2018;17(1):28-32
Giriş ve Amaç: Sitokeratin-18, hepatik ve pankreatit asiner apopitozisi sırasında ortaya çıkan kaspazların bilinen substuratıdır. Son zamanlarda yapılan çalışmalarda; serum sitokeratin-18 (M30 antijen) düzeyi ile non-alkolik steatohepatit ve kronik hepatit C’nin şiddeti ve hepatik fibrozis ile korelasyonu belirtilmiştir. Kronik viral hepatit C hastalarında, başarılı antiviral tedavi ile hepatosellüler apopitozisin anlamlı olarak azaldığı, hepatosit apopitozisini göstermede sitokeratin-18’in güvenilir bir markır olduğu gösterilmiştir. Bizim amacımız kronik viral hepatit C’li hastalarda sitokeratin-18 düzeyi ve tedavi yanıtı arasındaki korelasyonu belirlemektir. Gereç ve Yöntem: Kronik viral hepatit C tanısı alan 60 hasta çalışmaya alındı. Tedavi için uygun hastalara 48 hafta peginterferon- ribavirin tedavisi verildi. Tedavinin 0-12-24. haftalarında, tedavinin sonunda ve 72. haftada hepatitis C virusu RNA miktarı ölçüldü. Ayrıca tedavinin 0-24 ve 72. haftasında sitokeratin-18 düzeyleri ölçüldü. Bulgular: Altmış hastanın ortalama yaşı 52±10.9 yıl idi. Hastaların 31’i (%51, 6) kalıcı viral yanıt grubunda iken, 29’u (%48, 4) kalıcı viral yanıt elde edilemeyen grupta idi. Kalıcı viral yanıt grubunda 0. haftada sitokeratin- 18 düzeyi 243±21 U/L iken, 24. haftada sitokeratin-18 düzeyi 115±12 U/L saptanmış olup 0. hafta ile 24. hafta arasındaki değişim 127±209 U/L bulunmuştur (p: 0.014). Kalıcı viral yanıt elde edilemeyen grupta 0. haftada sitokeratin-18 düzeyi 270±14 U/L iken, 24. haftada sitokeratin-18 düzeyi 133±19 U/L saptanmış olup 0. hafta ile 24. hafta arasındaki değişim 136±156 U/L bulunmuştur (p>0, 5). Kalıcı viral yanıt grubunda, 72. haftada sitokeratin-18 düzeyi 109±38 saptanmış olup 0. hafta ile 72. hafta arasındaki değişim 134±215 bulunmuştur (p<0.002). Sonuç: Apopitozisin göstergesi olan sitokeratin-18 ile kronik viral hepatit C hastalarında kalıcı viral yanıt arasında korelasyon tespit edildi ve tedavi seyrinde sitokeratin-18 düzeyinde azalma ile kalıcı viral yanıt arasında ilişki bulunduğu gösterildi. Bu da sitokeratin-18 düzeylerinde azalmanın kalıcı viral yanıtı ön görmede bir parametre olarak kullanılabileceğini göstermektedir.
