İlkay ÇAĞLAYAN, Burcu CEYLAN
Bandırma Onyedi Eylül Üniversitesi Sağlık Bilimleri ve Araştırmaları Dergisi - 2026;8(1):72-81
Amaç: Bu çalışmada kronik ruhsal hastalığı olan bireylerde kendini sabote etme davranışının ilaç uyumuna etkisi ve bazı tanımlayıcı özelliklerle ilişkinin belirlenmesi amaçlandı. Gereç ve Yöntem: Tanımlayıcı ve ilişki arayıcı bu çalışmanın örneklemini bir üniversitenin psikiyatri kliniğine başvuran 111 psikiyatrik tanılı hasta oluşturdu. Araştırma verileri Ekim-Kasım 2022 tarihleri arasında Tanıtıcı Bilgi Formu, Kendini Sabote Etme Ölçeği ve Morisky Tedavi Uyumu Ölçeği ile toplandı. Bulgular: Hastaların Kendini Sabote Etme Ölçeği puan ortalaması 87.50 +/- 12.16, Morisky Tedaviye Uyum Ölçeği puan ortalaması 1.99 +/- 1.30 olup, %47.8'sinin ilaç uyum düzeyi orta bulundu. Evli ve çalışan bireylerde kendini sabote etme puan ortalaması daha düşük bulunmuştur. Poliklinik kontrolüne düzensiz gelenlerde ve ilaçlarını düzensiz kullananlarda kendini sabote etme puanları, düzenli ilaç kullananlara göre daha yüksek saptanmıştır. Ayrıca, poliklinik kontrolüne düzensiz gelen ve ilaçlarını düzensiz kullanan bireylerde ilaç uyumu düzeyi daha düşük bulunmuştur. Kendini sabote etme değişkeni Morisky tedaviye uyum puanlarını %7.9 düzeyinde açıklamaktadır. Sonuç: Bu çalışma ile kronik ruhsal hastalığı olan bireylerde kendini sabote etme davranışlarının ilaç uyumlarını olumsuz etkilediği söylenebilir.
