ZEYNEP KESKİNKAYA, SELDA IŞIK MERMUTLU, ÖZGE KAYA, AYŞEGÜL TAŞKIRAN
Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi - 2024;50(3):397-404
Bu çalışma; küçük çocuklar ve ebeveynleri tarafından kullanılan güneşten korunma yöntemlerinin sıklığını araştırmayı ve ebeveynlerin bilgi ve davranışlarının çocuklarının güneşten korunma uygulamaları üzerindeki olası etkisini değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Haziran ve Aralık 2023 tarihleri arasında 3-5 yaş aralığındaki çocukların ebeveynlerine; güneşten korunma konusunda farkındalık testi ve güneşten korunma yöntemleri, bu yöntemleri kullanmayı teşvik eden ve engelleyen faktörlere ilişkin anket uygulanmıştır. Yüz kırk ebeveyn [ortanca yaş: 35 (27-49), kadın:erkek=113:27] çalışmaya dahil edildi. Hekimlerden tavsiye alan ebeveynlerin ortanca farkındalık puanı [14,0 (0-19)] almayanlara kıyasla [12,0 (1-18)] daha yüksekti (p<0,05). Çocukların %57,9unun (n=81) yaz aylarında güneşlendiği iddia edilmesine rağmen, %85inin (n=119) yaz sonunda bronzlaştığı belirtildi. Güneş kremi hem çocuklar (%95) hem de ebeveynler (%85,7) için en sık kullanılan güneşten korunma yöntemiydi. Güneş gözlüğü takmak dışındaki tüm önlemler çocuklarda ebeveynlere göre daha sık uygulanmaktaydı. Ebeveynleri aynı yöntemi kendileri için uygulayan çocuklarda her yöntem için daha yüksek bir uygulama oranı gözlendi (p<0,05). Güneş yanığını önleme isteği (%72,9) koruyucu önlemlerin uygulanmasını teşvik eden ana faktör iken, unutkanlık (%41) ana engeldi. Ebeveynler güneşe maruz kalmanın olumsuz etkileri ve güneşten korunma yöntemlerinin öneminin farkında olsalar da, özellikle güneş kremi dışındaki yöntemler konusunda çocuklarına yönelik güneşten korunma uygulamalarını geliştirmeleri gerekmektedir. Başta hekimler olmak üzere sağlık çalışanları da ebeveynlerin güneşten korunmaya ilişkin davranışlarını iyileştirmeye yönelik müdahalelere dahil olmalıdır.
