NESLİSAH GUR KURCALOGLU
ODÜ Tıp Dergisi - 2025;12(2):55-68
COVID-19 pandemisi ve bu süreçte uygulanan sosyal mesafe önlemlerinin, çocuk ve ergenlerin ruh sağlığı üzerinde önemli etkiler yarattığına dair kanıtlar giderek artmaktadır. Bu çalışmanın amacı; pandemi süreci ve sonrasındaki dönem boyunca çocuk ve ergen ruh sağlığı hizmetlerine yönlendirilen psikiyatrik konsültasyon vakalarının sosyodemografik özelliklerini karşılaştırmalı olarak analiz etmek ve pandemi sürecinin çocuk ve ergen ruh sağlığı ile sağlık hizmeti kullanımına yansıyan etkilerini değerlendirmektir. Bu çalışmada, Samsun Eğitim ve Araştırma Hastanesi Çocuk ve Ergen Psikiyatrisi Kliniği’ne 18 yaş altı hastalar için yönlendirilen psikiyatrik konsültasyonlara ait demografik ve klinik özellikler, geriye dönük dosya taraması yöntemiyle incelenmiştir. Veriler; pandemi dönemi (1 Ocak 2020–1 Temmuz 2021), normalleşme dönemi (1 Temmuz 2021–5 Mayıs 2023) ve pandemi sonrası dönem (5 Mayıs 2023–31 Aralık 2023) olmak üzere üç farklı zaman aralığına ayrılarak değerlendirilmiştir. Pandemi sonrası dönemde çocuk ve ergenlere yönelik psikiyatri konsültasyonlarında belirgin bir artış gözlemlenmiştir. Pandemi döneminde aylık ortalama 4.5 olan konsültasyon sayısı, normalleşme döneminde 6.95’e, pandemi sonrası dönemde ise 22.13’e yükselmiştir. Pandemi, normalleşme ve pandemi sonrası dönemlerde çocuk ve ergen psikiyatrisi konsültasyonlarının en yaygın başvuru nedeni intihar girişimi olarak belirlenmiştir. Bununla birlikte, normalleşme ve pandemi sonrası dönemlerde aylık ortalama intihar girişimi başvurularında artış eğilimi gözlenmiştir. Bu çalışma, COVID-19 pandemisi sürecinde ve sonrasındaki dönemde çocuk ve ergen ruh sağlığı alanında yaşanan değişimleri ortaya koyarak, psikiyatrik konsültasyonlara yönelik başvuru sayılarında ve tanı profillerinde dikkat çekici farklılıklar olduğunu göstermiştir. Bulgular, pandemi sonrası dönemde çocuk ve ergenlerde ruh sağlığı hizmetlerine yönelimin arttığını ve özellikle anksiyete bozuklukları ile intihar girişimlerinde belirgin bir artış yaşandığını ortaya koymaktadır. Bu sonuçlar, pandeminin çocuk ve ergen ruh sağlığı üzerinde yalnızca kısa vadeli değil, uzun süreli etkiler bıraktığını göstermekte ve benzer toplumsal krizlerde sağlık hizmetlerinin sürekliliği, erişilebilirliği ve erken müdahale stratejilerinin önemi konusunda yol gösterici olmaktadır.
