Hanife KARA, Salih ÖZDEN, Meltem ÖZDEN
Sabuncuoglu Serefeddin Health Sciences - 2026;8(2):90-98
Karadeniz bölgesinde doğal olarak yetişen ve yerel halk tarafından sağlık açısından faydalı etkisi yüzünden tüketilen yaban mersini (Vaccinium arctostaphylos L.) küçük koyu mor/mavi renkli meyvelere sahip fonksiyonel bir gıda olarak bilinmektedir. Yaban mersininin yetiştiği çevre koşullarına göre, biyoaktif içeriği ve sağlık üzerine etkisinin farklılık gösterebileceğini göz önüne alarak; Kurt Dağı yaylasında doğal ortamda yetişen yaban mersininin polifenol ve flavonoid içeriğini ölçmek ve buna bağlı olarak antimikrobiyal aktivitesini belirlemeyi amaçladık. Kurt Dağı platosundan Ağustos 2024'te toplanan meyve örneklerinden (n=1) tek bir birleşik sulu ekstrakt hazırlanmıştır. Örnekler 45 dereceC'de 24 saat boyunca kurutulmuş; bu örnekten 700 mg'lık bir kısım 25 mL saf su içinde çözülmüş ve tüm ölçümler elde edilen çözelti üzerinde gerçekleştirilmiştir. Ekstraksiyon işlemi ve kimyasal ölçümler üç kez tekrarlanmıştır. Toplam polifenol içeriği (21.041 +/- 0.976 µg/g GAE) ve flavonoid içeriği (1.733 +/- 0.294 µg/g QE) kantitatif olarak belirlenmiştir. Üç standart referans suşa karşı yapılan antimikrobiyal duyarlılık testleri, birleşik sulu ekstraktın Staphylococcus aureus ATCC 25923 ve Escherichia coli ATCC 25922'ye karşı orta-zayıf düzeyde inhibitör aktivite gösterdiğini (MİK: 6.5 mg/mL), buna karşın Pseudomonas aeruginosa ATCC 27853'e karşı yalnızca zayıf inhibitör aktivite sergilediğini ortaya koymuştur (MİK: 25 mg/mL). Elde edilen bu veriler, bölgedeki yaban mersini popülasyonunun yüksek fenolik madde içeriğiyle paralel olarak kayda değer bir antimikrobiyal potansiyele sahip olduğunu ve patojen mikroorganizmalara karşı doğal bir inhibitör ajan olarak değerlendirilebileceğini göstermektedir.
