Şebnem ÖZGEN ÖZKAYA, Elif Su BİRKARIŞ, Volkan ÖZKAYA
İstanbul Gelişim Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi - 2026;10(28):79-94
Amaç: Bu çalışma obezite durumu ile yeme farkındalığı ve diyet alımının değerlendirilmesi amacıyla yürütülmüştür. Yöntem: Kesitsel tipte yapılan bu çalışma, Kütahya'da yaşayan 10-11 yaş grubu 298 çocuk ile gerçekleştirilmiştir. Sosyodemografik bilgiler, Çocuklar İçin Yeme Farkındalığı Ölçeği ve 24 saatlik besin tüketim kaydı, yüz yüze anket yöntemi ile elde edilmiş ve araştırmacı tarafından antropometrik ölçümler alınmıştır. Bulgular: Yaş ortalaması 10,3+/-0,4 yıl olan katılımcılarda (%50 kız) hafif şişmanlık %19,7; obezite %13,7'dir. Erkeklerde kızlara göre obezite oranı daha yüksektir (p<0,05). Annesi obez, babası lise ve altı eğitim seviyesine sahip olan çocuklarda obezite oranı daha yüksek bulunmuştur (p<0,05). Bilinçsiz yeme skoru erkeklerde, annesi lise ve altı eğitim düzeyine sahip, günde 2 saatten fazla ekran süresi olan ve okula beslenme çantası götürmeyen çocuklarda daha yüksektir (p<0,05). Çocukların yeme farkındalığı ve obezite durumu ile diyet alımları arasında anlamlı fark yoktur. Sonuç: Çocuklarda obezite durumu cinsiyete, anne obezitesi ve baba eğitim düzeyine göre değişmektedir. Anne eğitim düzeyinin düşük, ekran süresinin fazla olması ve erkek cinsiyeti, bilinçsiz yeme skorunu etkilemiştir. Çocuklarda sağlıklı yaşam tarzının benimsenmesine yönelik planlanan çalışmalara aile katılımlı yeme farkındalığı uygulamalarının da eklenmesi önemlidir. Böylelikle, erken yaşlardan itibaren yeme farkındalığının kazanılması, sağlıklı beslenme davranışlarının yetişkinlik dönemine aktarılmasına zemin hazırlayabilir.
