Vefik ARICA, Ayşe ADEMOĞLU, Hatice Demet KEMALBAY, Feyza Aydın ÖZGÜR, Sevilay KÖK, Hatice Yıldız ÖZKAN, Neslihan SİPAHİER, Emine Şükran AKIN, Eda ÇİFTÇİ, Murat DEMİR, Lana TİMUROĞLU, Çağla DÖNMEZ, Feyza BÜYÜKBAYRAK, Nazmiye YENİ, Zeynep Tutar ÇELİK, Hazal Baksı ŞENEL, Celal VİLGEN, Özge GÜÇLÜ, Şeyma Güler YAŞAR, Ayşenur İNCİ, Ulaş YURTSEVER, Gülçe Ceren Barlas KUNT, Fatma Ece DAĞDEVİREN, Buse Berfin KAYA, Nihal Kazar HAKGÖR, Sümeyye YÜRÜK, Elber ULUTAŞ, Fatih KARAASLAN, Sanem SERT, Hüseyin DAĞ
Chronicles of Precision Medical Researchers - 2026;7(3):127-135
Amaç: Bu çalışmada 5-12 yaş arası çocuklarda 90 gün süreyle L-lizin içeren şurup kullanımının boy ve kilo persantil değişimleri, enfeksiyonla ilişkili sonuçlar, sağlık hizmeti kullanımı, bakım veren tarafından bildirilen parametreler ve güvenlilik bulguları ile ilişkisi değerlendirildi. Gereç ve Yöntem: Bu çok merkezli retrospektif gözlemsel çalışmaya toplam 300 çocuk dahil edildi. Grup 1, 90 gün süreyle günde 240 mg L-lizin sağlayan L-lizin içeren şurup kullandığı kayıtlarla belgelenen 150 çocuktan; Grup 2 ise destek ürünü kullanımı belgelenmeyen 150 çocuktan oluştu. Büyüme persantilleri, enfeksiyonla ilişkili sonuçlar, sağlık hizmeti kullanımı, bakım veren tarafından bildirilen değişkenler ve advers olaylar tıbbi kayıtlardan ve takip formlarından elde edildi. Uygun analizlerde Wilcoxon işaretli sıralar testi, Mann-Whitney U testi ve ki-kare testi kullanıldı. Bulgular: Grup 1'de ortalama kilo persantili başlangıçta 25,52+/-17,51 iken 3. ayda 42,44+/-18,45'e; ortalama boy persantili ise 30,22+/-13,59'dan 44,87+/-17,14'e değişti/her ikisinde de artış gösterdi (her ikisi için p<0,001). İzlem süresince Grup 1'de, başlangıca kıyasla influenza A/B atakları, antibiyotik kullanımı, üst solunum yolu enfeksiyonu sıklığı ve hekim başvurularının kayıtlı sıklıklarında daha düşük değerler gözlendi. Tekrarlayan HSV/uçuk atağı olmayan çocukların oranı, takviye öncesinde 58/150 (%38,7) iken takviye sonrasında 128/150 (%85,3) olarak değişti. Advers olaylar 9/150 çocukta (%6,0) bildirildi ve 90 günlük izlem süresince ciddi advers olay kaydedilmedi. Sonuç: Bu çok merkezli retrospektif gözlemsel çalışmada, L-lizin içeren şurup kullanımının 90 günlük izlem süresince büyüme persantillerindeki değişiklikler ile seçilmiş enfeksiyon ilişkili ve bakım veren tarafından bildirilen sonuçlarla ilişkili olduğu görüldü. Retrospektif ve randomize olmayan çalışma tasarımı, başlangıçtaki grup farklılıkları, olası seçim yanlılığı ve artık karıştırıcı faktörler nedeniyle bu bulgular nedensel sonuçlar olarak değil, keşifsel ve hipotez oluşturucu bulgular olarak yorumlanmalıdır.
