MEHMET FATİH ALPDEMİR, MEDİNE ALPDEMİR
Journal of Turkish Clinical Biochemistry - 2021;19(1):13-21
Amaç: Laboratuvar kritik değerleri, hekimler tarafından dikkat veya eylem gerektiren laboratuvar test sonuçlarıdır. Bu çalışmanın amacı hasta güvenliği ve klinik karar etkinliği açısından, laboratuvarımızdaki laboratuvar kritik değeri bildirim sürecini incelemek ve laboratuvar kritik değeri yaygınlığımızı literatürdeki verilerle karşılaştırmaktır. Gereç ve yöntem: Bu retrospektif çalışmada, 2 yıl boyunca (01.01.2018- 31.12.2019 yılları arası) laboratuvar bilgi sistemi tarafından elde edilen verilerden laboratuvar kritik değerlerinin analizi yapılmıştır. Laboratuvar kritik değerleri, kılavuzlara göre tıbbi biyokimya laboratuvarı tarafından belirlenmiştir. Bulgular: Toplam laboratuvar testlerinin % 0.22’si laboratuvar kritik değeri olarak bulundu. % 21.2’si acil ünitelerden, % 46.2’si yoğun bakım ünitelerinden, %18.2’si yatan hastalardan ve % 14.4’ü rutin polikliniklerden gelen 5322 bildirim belirledik. En yüksek oran kısmi oksijen basıncı (% 16.3), ardından beyaz kan hücresi ve trombosit sayısı (sırasıyla; %10.4 ve %9.8) testleri için gösterildi. Departmana göre laboratuvar kritik değeri bildiriminin en yüksek oranı acil hastalar için kısmi oksijen basıncı, glikoz ve hemoglobin testleri, yatan hastalar için trombosit sayısı, beyaz kan hücresi ve kreatinin testleri, ayaktan hastalar için ise protrombin zamanı ile beyaz kan hücresi testleri ve yoğun bakımlar için kısmi oksijen basıncı ve beyaz kan hücresi testleri olarak saptandı. Tüm bölümler için laboratuvarımızın laboratuvar kritik değeri bildirim süresi ortalama 12 dakika ve bildirim oranı ortalama %76 olarak kaydedildi. Sonuç: Hastanemizdeki laboratuvar kritik değeri bildirimlerinin analizi literatür bilgisine uygundur. Bu çalışma, uluslararası uyumlaştırılmış postanalitik aşamaya ilişkin kriterlerin ve laboratuvar kritik değeri bildirim göstergelerinin oluşturulmasına katkıda bulunacaktır.
