MEHMET TİMUÇİN AYDIN, HAKAN GÜVEN, ENİS YÜNEY, GÜNGÖR SAKMAN
Boğaziçi Tıp Dergisi - 2025;12(1):1-4
GİRİŞ ve AMAÇ: Laparoskopik kolesistektomi (LK), semptomatik safra kesesi taşlarının tedavisinde altın standart haline gelmiştir. Ancak hastaların %3–10’unda ortak safra kanalı (OSK) taşları da bulunabilir ve bu durum tedaviyi karmaşıklaştırır. 1970’lerde endoskopik retrograd kolanjiyo-pankreatografi (ERCP), OSK taşlarının tedavisinde cerrahi eksplorasyona kıyasla minimal invaziv bir alternatif sunarak devrim yaratmıştır. Ancak LK uygulanacak ve koledokolitiazis şüphesi olan hastalarda en uygun yaklaşım hâlâ tartışmalıdır. Bu retrospektif çalışmanın amacı, Haziran 1996 ile Haziran 1998 tarihleri arasında SSK Okmeydanı Eğitim Hastanesi’nde LK uygulanan 206 hastada selektif preoperatif ERCP gerekliliğini öngören belirteçleri saptamaktır. YÖNTEM ve GEREÇLER: Klinik, biyokimyasal ve radyolojik veriler analiz edilerek ERCP için en anlamlı öngörücü faktörler belirlenmiştir. Temel kriterler arasında kolanjit, safra taşı pankreatiti veya sarılık öyküsü; yükselmiş bilirubin ve alkalen fosfataz düzeyleri ile ultrasonografide OSK çapının ≥8 mm olması yer almıştır. BULGULAR: ERCP, 24 hastada (%11,65) uygulanmış ve 22’sinde başarılı sonuçlar elde edilmiştir. Bu hastalardan 16’sında (%72,8) OSK çapı ≥8 mm iken, 13’ünde (%81) pozitif ERCP bulguları saptanmıştır. Biyokimyasal anormallikler 14 hastada (%63,6) görülmüş, bunların 8’inde (%57,1) pozitif ERCP sonuçları elde edilmiştir. Dikkat çekici olarak, biyokimyasal testleri normal olan 8 hastanın 6’sında (%75) da pozitif ERCP bulguları bulunmuştur. TARTIŞMA ve SONUÇ: Bu çalışma, özellikle genişlemiş OSK ve anormal karaciğer fonksiyon testlerine sahip hastalarda, klinik ve biyokimyasal parametrelere dayalı selektif ERCP’nin önemini vurgulamaktadır. Bulgular, gereksiz ERCP işlemlerini ve buna bağlı komplikasyonları en aza indirmeyi hedefleyen risk sınıflandırmasını savunan önceki çalışmalarla uyumludur. Preoperatif değerlendirme kriterlerinin rafine edilmesiyle, bu çalışma daha hedeflenmiş bir ERCP yaklaşımını desteklemekte ve hasta sonuçlarını iyileştirirken işlem risklerini azaltmaktadır.
