Yadigar ORDU, Nurcan ÇALIŞKAN
Genel Sağlık Bilimleri Dergisi - 2025;7(3):473-482
COVID-19 salgınıyla hemşirelerin mesleki yorgunluğunun azaltılması ve çalışan performansının artırılması önemli hale gelmiştir. Lavanta aromaterapisinin hemşirelerin mesleki yorgunluk ve çalışan performansına etkisini belirlemektedir. Bu yarı deneysel çalışma, Türkiye'nin bir ilinde bulunan devlet hastanesinin kliniklerinde çalışan 82 hemşireyle Temmuz-Eylül 2022'de gerçekleştirilmiştir. Veriler, Hemşire Bilgi Formu, Mesleki Yorgunluk Tükenmişlik Toparlanma Ölçeği ve Performans Ölçeği ile toplanmıştır. Hemşireler, veri toplama formlarını doldurduktan sonra (ön test), yağ damlalıklı 20 ml'lik cam şişede lavanta yağı ve buhurdanlık kliniklerde bulunan hemşire odalarına bırakılmıştır. Lavanta yağı inhalasyon yoluyla uygulanmış ve dört hafta süreyle hemşire odalarında kalmıştır. Lavanta inhalasyonundan sonra hemşireler, veri toplama formlarını tekrar doldurmuştur (son test). Hemşirelerin; %62.2'sinin aromaterapi ve %72'sinin lavanta yağı hakkında bilgisinin bulunmadığı, %92.7'sinin ise herhangi bir aromaterapi yöntemi kullanmadığı belirlenmiştir . Lavanta inhalasyonundan sonra hemşirelerin; kronik yorgunluk, akut yorgunluk ve toparlanma alt boyutlarının ön ve son test puan ortalamalarında anlamlı farklılık olduğu (p=0.001), çalışan performansı alt boyutunun ön ve son test puan ortalamasında ise anlamlı farklılık olmadığı bulunmuştur (p>0.005). Lavanta aromaterapisinin hemşirelerin kronik ve akut yorgunluk puan ortalamalarını azalttığı ve toparlanma puan ortalamasını arttırdığı ancak çalışan performansına etki etmediği belirlenmiştir.
