Funda Koç BABAYİĞİT
Cumhuriyet Medical Journal - 2025;47(4):20-25
Amaç: Liken planus (LP), deri ve mukozaları etkileyen kronik, T hücre aracılı bir inflamatuvar dermatozdur. Hastalığın sistemik inflamatuvar belirteçlerle ilişkisi literatürde tartışmalıdır. Bu çalışma, LP hastalarında nötrofil/lenfosit oranı (NLR), trombosit/lenfosit oranı (PLR), Sistemik İmmün-İnflamasyon İndeksi (SII) ve Sistemik İnflamatuar Yanıt İndeksi (SIRI) düzeylerini değerlendirmeyi, sağlıklı kontrollerle karşılaştırmayı ve bu parametrelerin tanısal ayırt ediciliğini incelemeyi amaçlamıştır. Yöntem: Retrospektif olarak planlanan çalışmada 1 Ağustos 2022-1 Ekim 2025 tarihleri arasında Sivas Numune Hastanesi'ne başvuran 98 LP hastası taranmış; dışlama kriterleri sonrası 52 LP hastası ve yaş-cinsiyet eşleşmeli 52 sağlıklı kontrol analize dâhil edilmiştir. Tüm katılımcıların demografik özellikleri ve hemogram parametreleri kaydedilmiş, NLR, PLR, SII ve SIRI standart formüllerle hesaplanmıştır. Tanısal performans ROC eğrileriyle değerlendirilmiştir. Bulgular: LP ve kontrol grupları yaş ve cinsiyet açısından benzerdi. Hemoglobin, NLR, PLR, SII ve SIRI değerleri iki grup arasında anlamlı fark göstermedi (p>0,05). ROC analizinde hiçbir indeks anlamlı tanısal ayırt edicilik sunmadı (AUC tüm parametrelerde <0,6). Oral mukoza tutulumu olan 15 hasta alt grup analizinde de hematolojik inflamasyon indekslerinin hiçbirinde anlamlı değişiklik izlenmedi. Sonuç: Bulgular, LP'nin sistemik inflamatuvar yanıtı belirgin düzeyde artırmadığını ve NLR, PLR, SII ve SIRI gibi hematolojik indekslerin LP'nin tanısında veya oral tutulum gibi klinik varyantların ayrımında sınırlı değer taşıdığını göstermektedir. LP'nin temel olarak deri ve mukozaya lokalize immun aracılı inflamatuvar bir hastalık olduğu düşünülmektedir. Daha geniş örneklemlerle yapılacak prospektif çalışmaların moleküler ve sitokin temelli biyobelirteçlerle birlikte değerlendirilmesi, LP'nin sistemik inflamasyon profiline yönelik daha kapsamlı sonuçlar sağlayacaktır.