Büşra HÖKELEK, Hakan TOĞUÇ
Akdeniz Tıp Dergisi - 2026;12(2026):1-8
Bu derlemenin amacı, lipödem tedavisinde literatürde yer alan farklı beslenme tedavisi yaklaşımlarını karşılaştırmak ve değerlendirmektir. Lipödem, alt ekstremitelerde subkutan yağ dokusunda anormal ve simetrik artışla karakterize, sıklıkla ekimoz, ağrı ve ödemle görülen kronik ve ilerleyici bir hastalıktır. Güncel tedavi yaklaşımları fizik tedavi, cerrahi, psikososyal tedavi, tıbbi beslenme tedavisi ve fiziksel aktivite artışı gibi yaşam tarzı değişikliklerinden oluşmaktadır. Lipödemde uygulanan tıbbi beslenme tedavisinin amacı, vücut ağırlığını normatif sınırlar içerisine çekerek ödem riskini minimize etmek, eklemlere baskı uygulayan vücut ağırlığı yükünü azaltarak ağrı, aşırı duyarlılık, ekimoz ve ödem gibi lipödeme özgü belirgin semptomları hafifletmek ve böylece hastaların yaşam kalitesini iyileştirmektir. Bu çalışma kapsamında, Ocak-Şubat 2025 tarihleri arasında PubMed ve ScienceDirect veri tabanlarında "lipödem" ve "beslenme" anahtar kelimeleri kullanılarak son 5 yıla ait bir literatür taraması gerçekleştirilmiştir. Yapılan taramalar sonucunda değerlendirme kriterlerine uygun olan 8 çalışma dahil edilmiştir. Literatürde kanıta dayalı, lipödeme özgü bir diyet bulunmamaktadır. Ancak son çalışmalar, hem ketojenik (6 çalışma) hem de Akdeniz diyetinin (2 çalışma) ağrı ve yaşam kalitesinin düşmesi gibi lipödem semptomlarını azalttığına dair bulgular sunmaktadır. Glutensiz diyetin etkileri ile ilgili ise mevcut bulgular sınırlıdır (1 çalışma). Bu çalışmanın güncel tıbbi beslenme tedavisi yöntemlerini bir araya getirerek literatüre katkı sağlayacağı öngörülmektedir.