Basri PÜR, Mehmet DEMİR, Salih KAYA, Bilal KARABAK, Sinan YILAR, Ramazan YILDIZ
Kocatepe Tıp Dergisi - 2026;27(3):383-389
AMAÇ: Bu çalışmada, cerrahi dışı tedavi uygulanan ekstrüde veya sekestre lomber disk hernisi bulunan hastalarda, dorsal kök ganglionuna (DRG) uygulanan darbeli radyo frekans (PRF), steroid enjeksiyonu ve her ikisinin kombinasyonunun klinik etkinliğini karşılaştırmak ve Oswestry Yetersizlik İndeksi (ODI) skorları üzerindeki fonksiyonel sonuçlarını değerlendirmek amaçlandı. GEREÇ VE YÖNTEM: 2020-2024 yılları arasında cerrahiye aday olmayan ve konservatif tedaviye yönlendirilen toplam 90 lomber disk hernili hasta çalışmaya dahil edildi. Hastalar aldıkları tedaviye göre üç gruba ayrıldı: yalnızca DRG-PRF (Grup 1), yalnızca steroid + lokal anestezik enjeksiyonu (Grup 2) ve PRF sonrası steroid enjeksiyonu ile kombine tedavi (Grup 3). ODI skorları tedavi öncesinde, 1. ayda ve 6. ayda kaydedildi. Veriler SPSS yazılımı ile analiz edildi, p<0.05 anlamlı kabul edildi. BULGULAR: Başlangıçta ODI skorları tüm gruplar arasında benzerdi (p=0.417). Birinci ayda tüm gruplarda anlamlı iyileşme gözlendi (p<0.001). Altıncı ayda ise steroid grubunda etkinin azaldığı görüldü (p=0.063), PRF ve özellikle PRF+steroid gruplarında ise anlamlı iyileşmenin devam ettiği saptandı (sırasıyla p=0.002 ve p=0.004). Her iki takip döneminde de en düşük ODI skorları kombine tedavi grubunda izlendi (p<0.001). Alt grup analizinde, iki seviyeli hernisi olan hastaların tek seviyeli hernisi olanlara kıyasla daha az iyileştiği görüldü (p=0.041). SONUÇ: DRG-PRF, steroid ve kombine uygulamalar, lomber disk hernili hastalarda kısa dönem semptomatik iyileşme sağlar. Ancak kombine tedavi, orta dönemde etkinliğini sürdürerek en düşük ODI skorlarını sunmuştur. Bu bulgular, cerrahi dışı tedavi düşünülen hastalarda kombine yaklaşımın öncelikli olarak değerlendirilmesi gerektiğini düşündürmektedir.
