Dilek ÇEVİK, Nurhan GÜMRAL, Rahime ASLANKOÇ, Elif Selin KARANFİL, Ayça COŞKUN KODAL, Rumeysa KURNAZ
Troia Tıp Dergisi - 2026;7(3):160-166
Amaç: Bu çalışmanın amacı, lipopolisakkarit (LPS) ile indüklenen sepsis modelinde pregabalinin (PRG) oksidan -antioksidan sistem üzerindeki etkilerini beyin, pankreas, dalak ve testis dokularında araştırmaktır. Yöntem: Sıçanlar rastgele kontrol, LPS ve LPS+PRG olmak üzere üç gruba ayrıldı. Kontrol grubuna intraperitoneal (i.p.) ve oral yolla eşdeğer hacimlerde salin uygulandı. LPS grubunda sepsis, 5 mg/kg dozunda i.p. LPS uygulanarak oluşturuldu. LPS+PRG grubuna, LPS uygulamasından 1 saat önce oral yolla 30 mg/kg pregabalin verildi; bunu takiben 1 saat sonra 5 mg/kg dozunda i.p. LPS uygulandı. Tüm hayvanlar, LPS uygulamasından 6 saat sonra sakrifiye edildi. Oksidan -antioksidan durumun değerlendirilmesi amacıyla beyin, pankreas, dalak ve testis dokularında malondialdehit (MDA), katalaz (CAT) ve süperoksit dismutaz (SOD) düzeyleri ölçüldü. Bulgular: Beyin dokusunda PRG uygulanan grupta MDA düzeylerinin kontrol (p < 0.001) ve LPS (p = 0.029) gruplarına kıyasla istatistiksel olarak anlamlı derecede azaldığı saptandı. Kontrol grubuna kıyasla PRG uygulanan grupta CAT düzeyleri de anlamlı ölçüde azalırken (p = 0.040), LPS grubuna kıyasla istatistiksel açıdan anlamlı bir fark gözlenmedi (p = 0.240). Buna karşılık, SOD düzeyleri PRG uygulanan grupta hem kontrol hem de LPS gruplarına kıyasla istatistiksel olarak anlamlı düzeyde arttı (her iki karşılaştırma için p < 0.001). Pankreas, dalak ve testis dokularında ise istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık saptanmadı. Sonuç: PRG, LPS ile indüklenen sistemik inflamasyon sırasında beyin dokusundaki oksidan -antioksidan sistemini modüle edebilir. Pankreas, dalak ve testis dokuları üzerindeki olası etkilerinin aydınlatılabilmesi için daha ileri çalışmalara ihtiyaç vardır.
