Fatma ASLAN, Nihan ÖZÜNLÜ PEKYAVAŞ, Ekin KAYA ŞİMŞEK
Sağlık Bilimleri ve Klinik Araştırmaları Dergisi - 2026;5(2):119-128
Amaç: Bu çalışma, lumbal disk hernisi olan bireyler ile sağlıklı kontroller arasında vücut algısı ve yaşam doyumu düzeylerini karşılaştırmayı amaçlamıştır. Gereç ve Yöntemler: Kesitsel tipte yürütülen çalışmaya 61 LDH hastası ve 61 sağlıklı kontrol olmak üzere toplam 122 katılımcı dahil edilmiştir. Veriler sosyodemografik bilgi formu, Vücut Algısı Ölçeği ve Yaşam Doyumu Ölçeği kullanılarak yüz yüze toplanmıştır. Grup karşılaştırmaları bağımsız örneklem t-testi ile, vücut algısı ve yaşam doyumu arasındaki ilişkiler Pearson korelasyon analizi ile değerlendirilmiştir. Yaş, cinsiyet, beden kitle indeksi ve kronik hastalık durumu için düzeltilmiş analizler ANCOVA ile yapılmıştır. Bulgular: LDH grubunda vücut algısı puanı sağlıklı kontrol grubuna göre daha düşüktü (3.32+/-0.54'e karşı 3.79+/-0.51; p<0.001). Yaşam doyumu da LDH grubunda sağlıklı kontrollere göre daha düşük bulundu (4.19+/-0.61'e karşı 4.53+/-0.66; p=0.003). Düzeltilmiş analizlerde grup etkisi vücut algısı (F=26.054, p<0.001) ve yaşam doyumu (F=8.470, p=0.004) için anlamlılığını korudu. Vücut algısı ile yaşam doyumu arasında tüm örneklemde orta düzeyde pozitif bir ilişki saptandı (r=0.440, p<0.001). Bu ilişki LDH grubunda da anlamlıydı (r=0.424, p=0.001). Sonuç: LDH olan bireylerde vücut algısı ve yaşam doyumu sağlıklı kontrollere göre daha düşüktür. Bulgular, LDH değerlendirme ve rehabilitasyonunda biyopsikososyal yaklaşımın önemini desteklemektedir. Herniasyon seviyesi/tipi ile ilişkili keşifsel bulgular, MRI şiddet sınıflaması kullanılmadığı ve bazı alt gruplarda örneklem sayısı düşük olduğu için dikkatli yorumlanmalıdır.
