CENGİZ AKKAYA, SAYGIN EKER, BENGİ YAZICIOĞLU, YUSUF SİVRİOĞLU, DİLBER SİPAHİOĞLU, FİENGÜL CANGÜR, SELÇUK KIRLI
Neuropsychiatric Investigation - 2004;42(4):189-196
Amaç: Bu çalışmanın amacı depresyon ve anksiyete tedavisinde noradrenerjik sistemin önemine yapılan sık vurgulardan yola çıkarak, bir serotonin ve noradrenalin gerialım inhibitörü (SNGİ) olan venlafaksin XR tedavisinin depresyona ve eşlik eden anksiyete belirtileri üzerine olan etkisinin değerlendirilmesidir. Yöntem: Bu amaçla DSM-IV majör depresif bozuk tanı ölçütlerini karşılayan ve çalışma protokolüne uygun olan toplam 43 hasta alındı. Çalışma ilacı olan venlafaksin XR 1. vizitte 75 mg/gün olarak başlandı, 2. vizitte ise 150 mg/ gün'e çıkıldı ve sonraki 8 hafta boyunca doz sabit tutuldu. Çalışma süresi olan on bir hafta boyunca toplam altı kez değerlendirilen hastalara her değerlendirmede Hamilton Depresyon Derecelendirme Ölçeği (HAM-D) ve Hamilton Anksiyete Derecelendirme Ölçeği (HAM-A) uygulandı. Bulgular: Çalışmaya dahil olan hastaların 2. vizitten itibaren HAM-A ve HAM-D skorlarında anlamlı düşüş olduğu ve her iki ölçek skorunda düşüşün birbirleriyle korele olduğu, anksiyetesi olan grupta (tarama vizitinde HAM-A≥22) epizot sayılarının ve başlangıç HAM-D skorlarının daha yüksek olduğu saptanmıştır. Anksiyöz grubun depresyon skor ortalamalarının her vizitte daha yüksek olduğu bulunmuştur. Çalışma sonunda anksiyetesi olmayan grupta, remisyona (HAM-D≤10) girme ve anksiyete yanıt oranlarının daha yüksek olduğu saptanmıştır. En sık ağız kuruluğu, mide bulantısı,sersemlik ve baş ağrısı yan etkileri saptanmıştır. Yan etki nedeniyle tedaviyi bırakan olmamıştır. Tartışma ve Sonuç: Özetle anksiyete varlığı, venlafaksin XR ile tedavide yanıt ve remisyonu azaltmakta, ortaya çıkan yanıt ve remisyonu ise geciktirmektedir. MDB'a eşlik eden anksiyetenin bu etkisi tedavi seçimi açısından önemlidir. Hangi antidepresan tedavi veya hangi sistem (serotonin, noradrenalin veya her ikisi) üzerine etkinin depresyona eşlik eden anksiyete üzerine etkililiği, karşılaştırmalı çalışmalarla test edilmelidir.
