MAKROLİD AŞIRI DUYARLILIĞI ŞÜPHESİ OLAN ÇOCUKLARDA İLAÇ PROVOKASYON TESTİ: TANININ DOĞRULANMASI VE YENİDEN KULLANIMDA TOLERANS

Sezin AYDEMİR, Cansu TÜRKAY, Tuba KARAKURT, Özlem CAVKAYTAR, Mustafa ARGA

Osmangazi Tıp Dergisi - 2026;48(6):1189-1196

İstanbul Medeniyet University, Faculty of Medicine, Göztepe Prof. Dr. Süleyman Yalçın City Hospital, Department of Pediatric Allergy and Immunology, İstanbul, Türkiye.

 

Çocuklarda makrolidlere bağlı aşırı duyarlılık reaksiyonlarından sıklıkla şüphelenilmekle birlikte, ilaç provokasyon testi (İPT) ile doğrulanmış makrolid aşırı duyarlılığı nadirdir. Bu çalışmada, makrolid aşırı duyarlılığı şüphesiyle değerlendirilen çocuklarda İPT ile doğrulanmış aşırı duyarlılık sıklığının belirlenmesi ve negatif İPT sonrasında makrolidlerin yeniden kullanımının değerlendirilmesi amaçlandı. Retrospektif, tek merkezli bu kohort çalışmasında makrolid aşırı duyarlılığı şüphesi bulunan 82 çocuk incelendi. Uygun hastalara güncel EAACI/ENDA önerileri doğrultusunda İPT uygulandı; klinik özellikler, İPT sonuçları, eşlik eden beta -laktam aşırı duyarlılığı şüphesi ve izlemdeki makrolid kullanımları değerlendirildi. Hastaların 56'sına (%68,3) İPT uygulandı. İlk İPT bir hastada (%1,8) pozitifti; ilk testi negatif olan bir hasta ise yeniden kullanım sırasında reaksiyon geliştirdi ve tekrarlanan İPT ile doğrulandı; böylece nihai doğrulanmış aşırı duyarlılık oranı 2/56 (%3,6) oldu. İndeks reaksiyonların %59,8'i geç tipteydi ve en sık makülopapüler döküntü (%52,4) izlendi. Eşlik eden beta -laktam aşırı duyarlılığı şüphesi hastaların %90,2'sinde mevcuttu. Her iki antibiyotik grubu açısından değerlendirilen 32 hastanın 30'unda (%93,8) her iki İPT de negatifti ve hiçbir hastada hem makrolide hem de amoksisilin -klavulanata karşı aşırı duyarlılık doğrulanmadı. Negatif İPT sonrasında makrolid kullanan 29 hastanın 2 8'i (%96,6) tedaviyi reaksiyon gelişmeksizin tolere etti. Bulgularımız, makrolid aşırı duyarlılığı şüphesinin doğrulanmış aşırı duyarlılığa kıyasla belirgin ölçüde daha sık olduğunu göstermektedir. İPT, makrolid aşırı duyarlılığının dışlanmasına ve makrolidlerin güvenle yeniden kullanılmasına olanak sağlayarak gereksiz antibiyotik kısıtlamalarının azaltılmasına katkıda bulunabilir.