HİLAL PEKER ÖZTÜRK, BUĞRA ŞENEL, İSMAİL HAKAN AVSEVER, AYDIN ÖZKAN, TUNCER ÖZEN, ORHAN GÜLEN
Journal of Social and Analytical Health - 2023;3(1):18-25
Amaç: Bu çalışmanın amacı, dijital panoramik radyografi ve konik ışınlı bilgisayarlı tomografi üzerindeki mental indeks, mandibular kortikal indeks ve kemik kalite indeksinin değerlendirilmesini karşılaştırmaktı. Gereç ve Yöntem: Herhangibir sistemik hastalığı olmayan 45 yaşüstü 113 hastanın panoramik-radyografi ve konik-ışınlı-bilgisayarlıtomografi görüntüleri değerlendirildi. Mental indeks (panoramik radyografi üzerinde ölçüldü.) değeri ’≤ 3 mm’ değerine göre hastalar osteoporoz riski olan ve olmayan şeklinde iki gruba ayrıldı. Mentalindeks her iki tarafta da (sol-sağ) ölçüldü ve iki ölçümün ortalaması hesaplandı. Mental-indeks, bilgisayarlı tomografi mental indeksi, mandibular kortikal indeks, bilgisayarlı tomografi kortikal indeks ve kemik kalite indeksi, panoramik-radyografi ve konik-ışınlı-bilgisayarlıtomografide iki gözlemci tarafından ölçüldü. Tanımlayıcı ve lojistik regresyon istatistikleri yapıldı; p < 0.05 anlamlı kabul edildi. Bulgular: Her iki yöntemin (panoramik-radyografi, konik-ışınlı-bilgisayarlıtomografi) sonuçları birbiriyle uyumluydu. Gözlemciler için osteoporoz risk grupları ile normal gruplar arasında bilgisayarlı-tomografimental- indeksi (p<0.001), mandibular kortikal indeks-bilgisayarlı tomografi kortikal indeks, kemik kalite indeksi için istatistiksel olarak anlamlı farklılıklar bulundu. Birinci ve ikinci gözlemcinin ölç ümlerine göre osteoporoz riskini değerlendirmek için bilgisayarlı-tomografimental- indeksin optimum eşik değeri sırasıyla 3.01 mm ve 3.03 mm bulundu. Gözlemci değerlendirmelerinde mandibular kortikal indeks ve bilgisayarlı tomografi kortikal indeks değerleri arasındaki korelasyon (ağırlıklı kappa testi) sırasıyla (1. ve 2. gözlemci için) orta ve yüksek çıktı. Hem panoramik-radyografi hem de konik-ışınlıbilgisayarlı- tomografi görüntülerinde kemik kalite indeks değerleri için 1,2,3 sınıfının sıklık dağılımları osteoporoz riski olan ve olmayan bireylerde anlamlı olarak farklı bulundu (p<0.05). Sonuç: Konikışınlı- bilgisayarlı-tomografi görüntüleri osteoporozu değerlendirmek için kullanılabilir. Tomografide bir eşik değer belirlenerek, hastanın radyografik görüntüsü üzerinde kolayca ölçülecek bu değerlerin durumuna göre diş hekimi tarafından farkındalık uyandırılabilir .
