İbrahim Serhan SEMİZOĞLU, Murat YÜCEL, Mehmet Hakan TAŞKIN, Metin YADİGAROĞLU, Mehmet Tevfik DEMİR, Metin OCAK, Murat GÜZEL
Anatolian Journal of Emergency Medicine - 2026;9(1):1-7
Amaç: Pulmoner tromboemboli (PTE), acil servislerde en sık karşılaşılan kardiyovasküler acillerden biridir. Yüksek riskli PTE olgularının tanımlanması ve erken tedavisi hayati önem taşır. Bu çalışmada, Endotelyal Hücreye Özgü Molekül-1 (Endocan) ve Galektin-3 düzeylerinin PTE'nin erken tanısında ve hastalığın şiddetinin değerlendirilmesindeki etkinliğini araştırmayı amaçladık. Gereç ve Yöntemler: Bu prospektif gözlemsel çalışma, Şubat 2020 ile Şubat 2021 tarihleri arasında gerçekleştirildi. Çalışmaya PTE tanısı alan 52 hasta ve 26 sağlıklı gönüllü dahil edildi. Serum endocan ve galektin-3 düzeyleri Enzim Bağlantılı İmmünosorbent Test (ELISA) yöntemiyle ölçüldü. PTE'nin şiddet düzeyleri, Amerikan Kalp Derneği'nin 2011 kılavuzlarına göre belirlendi. Bulgular: Hasta grubunda ortanca serum endocan düzeyi 175 (96-600) ng/L, kontrol grubunda ise 168 (120-256) ng/L idi (U=506.000, p >0,05). Hasta grubunda ortanca serum galektin-3 düzeyi 177 (100-768) pg/mL, kontrol grubunda ise 164 (131-252) pg/mL idi (U=512.500, p>0,05). PTE şiddeti ile endocan düzeyi (H=71, p=0,003) ve galektin-3 düzeyleri (H=92, p=0,014) arasında anlamlı bir ilişki saptandı. Masif PTE hastalarında, serum endocan düzeyinin >=185,45 ng/mL olması durumunda duyarlılık %77, özgüllük %89; galektin-3 düzeyinin >=179,16 pg/mL olması durumunda duyarlılık %65, özgüllük %89 olarak bulundu. Sonuç: Endocan ve galektin-3 biyobelirteçleri PTE tanısı için yeterli değildir. Ancak bu biyobelirteçler, masif PTE'yi submasif ve düşük riskli PTE'den ayırmada klinisyenlere yol gösterici olabilir.
