Lezan KESKİN, Hacı Mehmet ÇITIL, Burak METE
Cukurova Medical Journal - 2026;51(2):550-558
Amaç: Bu çalışmanın amacı antitiroid ilaç tedavisi ile klinik ve biyokimyasal kontrol sağlanamayan ya da ciddi ilaç yan etkileri nedeniyle medikal tedaviyi tolere edemeyen hipertiroidi olgularında terapötik plazma değişimi (TPE) tedavisinin etkinliğini ve güvenilirliğini değerlendirmektir. Gereç ve Yöntem: Bu tek merkezli retrospektif kohort çalışması antitiroid ilaç tedavisine direnç gelişmesi veya ciddi advers etkiler nedeniyle cerrahi öncesi ötiroidi sağlamak amacıyla terapötik plazma değişimi uygulanan hastalar değerlendirilmiştir. Plazmaferez öncesi ve sonrası tiroid fonksiyon testleri ile otoantikor düzeyleri karşılaştırılmıştır. Bulgular: Çalışmaya dahil edilen 22 hastanın yaş ortalaması 38,6 +/- 15,3'tür. Hastaların %72'sinde Graves hastalığı %28'inde toksik multinodüler guatr saptanmıştır. Plazmaferez uygulama nedenleri ilaç direnci (%90,9), AST-ALT yüksekliği (%4,5) ve nötropenidir (%4,5). Plazmaferez öncesi ve sonrası biyokimyasal parametreler karşılaştırıldığında sT3 ve sT4 düzeylerinde anlamlı azalma saptanmıştır. TSH düzeyinde ise işlem sonrası anlamlı bir artış gözlenmiştir. Otoimmünite belirteçleri incelendiğinde anti-TG, tiroglobulin ve anti-TPO düzeylerinde anlamlı azalma görülmüştür. Sonuç: Terapötik plazma değişiminin farmakoterapiye dirençli tirotoksikoz olgularında akut serbest hormon klerensi sağlayarak hastaların küratif cerrahiye güvenle ulaştırılmasında etkili ve güvenilir bir metabolik stabilizasyon yaklaşımıdır.
