Gülsüm ÖZTÜRK EMİRAL, Emrah ATAY, Sevil Aydoğan GEDİK, Alaettin ÜNSAL, Didem ARSLANTAŞ, Kazım TIRPAN
Medical Research Reports - 2026;9(2):92-107
Amaç: Bu çalışmada Eskişehir'de yaşayan 18 -64 yaş arası kadınların meme kanseri bilgi düzeylerinin belirlenmesi, risk düzeyleri ile sosyodemografik özellikler, sağlık öyküsü ve tarama davranışları arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi amaçlandı. Yöntem: Kesitsel tipteki bu araştırma, Eylül -Ekim 2018 tarihleri arasında aile sağlığı merkezlerine başvuran kadınlarda yürütüldü. Örneklem büyüklüğü %95 güven düzeyi, %1 hata payı ve 1,5 tasarım etkisi ile 993 olarak hesaplandı ve kümeli örnekleme yöntemi kullanıldı. Meme kanseri riski, Amerikan Kanser Derneği tarafından geliştirilen Meme Kanseri Risk Değerlendirme Formu ile; bilgi düzeyi ise araştırmacılar tarafından geliştirilen 30 maddelik ölçek ile değerlendirildi. İstatistiksel analizlerde Mann -Whitney U, Kruskal -Wallis, Spearman korelasyon ve hiyerarşik lineer regresyon analizleri kullanıldı (p<=0,05). Bulgular: Katılımcıların yaş ortalaması 42,7+/-12,9 yıl olup meme kanseri bilgi puanı ortalaması 19+/-5,7 olarak bulundu. Öğrenim düzeyi yüksek, aile gelir durumu iyi ve çalışan kadınlarda bilgi düzeyi daha yüksekti. Ayrıca memeye ilişkin benign hastalık öyküsü bulunan, daha önce meme kanseri hakkında bilgi alan,kendi kendine meme muayenesi yapan, mamografi yöntemini bilen ve düzenli mamografi çektiren kadınların bilgi puanları anlamlı olarak daha yüksekti. Sonuç: Meme kanseri bilgi düzeyi; eğitim, sosyoekonomik durum ve tarama davranışları ile yakından ilişkilidir. Kadınlara yönelik yapılandırılmış ve uygulama odaklı eğitim programlarının, özellikle dezavantajlı gruplara yönlendirilmesi meme kanseri farkındalığının artırılmasına katkı sağlayabilir.
