MEME ULTRASONOGRAFİ RAPORLARININ ACR -BIRADS KRİTERLERİNE UYUMUNUN DEĞERLENDİRİLMESİ: TÜRKİYE'DE RETROSPEKTİF ÇOK MERKEZLİ BİR ANALİZ

Deniz Esin TEKCAN SANLİ, Ahmet Necati SANLİ, Bilal TURAN, Fatih AYDOGAN

Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi - 2026;17(2):387-396

Department of Radiology, Faculty of Medicine, Gaziantep University, Gaziantep, Turkey

 

Amaç: Bu çalışma, Türkiye'deki çeşitli sağlık kuruluşlarından elde edilen meme ultrasonografi raporlarının yapı, teknik özellikler ve tanısal sonuçlar açısından Amerikan Radyoloji Koleji (ACR) BI -RADS 5. baskı standartlarına uyumunu değerlendirmiştir. Yöntem: 2015 -2020 yılları arasında farklı radyologlar tarafından hazırlanan, 32 hastaneden toplam 230 meme ultrasonografi raporu retrospektif olarak analiz edilmiştir. Raporlar dört tip sağlık kuruluşundan elde edilmiştir: üniversite hastaneleri, eğitim ve araştırma hastaneleri, devlet hastaneleri ve özel hastaneler. Her rapor, BI -RADS kılavuzlarına dayanılarak teknik parametreler, sonografik tanımlayıcılar, BI -RADS kategorilerinin varlığı ve klinik öneriler açısından değerlendirilmiştir. Sonuçlar: Lezyon boyutu ve lokalizasyonu raporların sırasıyla %98 - %99'unda belgelenmiş olmakla birlikte, önemli tanımlayıcılar sıklıkla eksikti: şekil (%22), oryantasyon (%15), posterior akustik özellikler (%10), vaskülarite (%20) ve elastisite (%3). Lezyonun meme başına olan uzaklığı olguların %43'ünde belirtilmiştir. BI -RADS kategorizasyonu raporların %58'inde, yönetim önerileri ise %52'sinde yer almıştır. Hasta tanımlayıcıları ve inceleme tarihinin raporlanmasında kurumlar arasında fark bulunmamıştır. Üniversite ve eğitim hastaneleri, devlet ve özel hastanelere kıyasla klinik öykü ve önceki görüntülemeleri daha sık belgelemiştir (p<0,05). Doku kompozisyonu raporlaması devlet hastanelerinde en düşük düzeydeydi (p<0,05). BI -RADS kategorizasyonu ve yorumlar, devlet hastanelerinde diğer gruplara göre anlamlı olarak daha az sıklıkta yer almıştır (p<0,05). Sonuç: Temel lezyon özelliklerinin tutarlı şekilde raporlanmasına karşın, malignite risk değerlendirmesi için gerekli kritik sonografik tanımlayıcılar yeterince kullanılmamaktadır. Özellikle devlet hastanelerinde klinisyenlerle iletişimi güçlendirmek ve hasta yönetimini optimize etmek amacıyla yapılandırılmış raporlama şablonlarına ve BI -RADS ilkeleri konusunda düzenli eğitime ihtiyaç vardır.