RUŞEN ÖZTÜRK, ÖZLEM GÜNER, ÜMRAN SEVIL
Journal of Education and Research in Nursing - 2016;13(2):88-94
Profilaktik bilateral salpingo-ooferektomi BRCA 1/2 mutasyonlu kadınlarda kanser riskinin azaltılması için birçok ülkede yaygın olarak uygulanmaktadır. Tümör supresör genler olan BRCA 1/2 gen mutasyon taşıyıcılarında, yaşam boyu, meme ve over kanseri yakalanma riski daha yüksektir. BRCA 1/2 gen mutasyonları ile meme ve over kanserleri arasındaki ilişkinin ortaya konması ile profilaktik bilateral salfingoooferektominin over kanserine olduğu kadar meme kanseri için de koruyucu etkisinin mevcut olduğu düşünülmektedir. Genetik mutasyon analiz testlerinin yapılabilirliğinin artması ile risk azaltıcı cerrahinin yararları ve etkileri konusunda birçok tartışma ortaya atılmıştır. Risk azaltıcı stratejinin seçiminde, en uygun yöntemin hangisi olduğuna dair net sınırlar olmadığı için, hasta ve sağlık personeli açısından tartışmalı bir konu olmaya devam etmektedir. Seçilecek risk azaltıcı cerrahinin kanser riskine, sürveyansına ve yaşam kalitesine olan etkileri anahtar kriterlerdir. Profilaktik bilateral salpingo-ooferektomi anlamlı olarak meme kanseri riskini yaklaşık %50 ve over kanseri riskini %80- 95 azaltmakta olmasına karşın buna menopoz semptomları, yaşam kalitesinde bozulma ve hızlanmış kemik kaybı eşlik edebilmektedir. Bu derlemede, düşük ve yüksek riskli over ve meme kanserli olgularda son zamanlarda sık başvurulan bir yöntem olan profilaktik bilateral salpingo- ooferektomi yapılmasının yarar ve zararlarının tartışılması, hemşirelerin bu cerrahiye yönelik farkındalıklarının ve bilgi gereksinimlerinin karşılanması amaçlanmıştır.
