Özlem Kirişci, Fatma Dağ, Mehmet İlker Tosun, Kezban Tülay Yalçınkaya, Filiz Orak
Türk Mikrobiyoloji Cemiyeti Dergisi - 2025;55(4):246-252
Amaç: Bu çalışmada, bir üçüncü basamak hastaneye ait beyin omurilik sıvısı (BOS) örneklerinden izole edilen mikroorganizmaların dağılımı, antibiyotik duyarlılık profilleri ile hasta verileri (yaş, cinsiyet, klinik birim, komorbidite, Eksternal Ventriküler Direnaj (EVD)/şant varlığı) arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Yöntem: Ocak 2020 - Eylül 2023 tarihleri arasında laboratuvara gönderilen 936 BOS örneği retrospektif olarak incelenmiş, kültür pozitifliği saptanan 90 hasta çalışmaya dahil edilmiştir. Mikrobiyolojik incelemelerde konvansiyonel kültür yöntemleri, BD Phoenix sistemiyle antibiyotik duyarlılık testleri, serolojik ve moleküler yöntemler kullanılmıştır. Bulgular: Toplam 90 (%9.6) hastada mikroorganizma üremesi saptanmıştır. Hastaların %51.1'i kadın, %48.9'u erkek olup yaş ortalaması 26.5'tir. En sık izole edilen etkenler Staphylococcus epidermidis (%33.3) ve Acinetobacter baumannii (%21.1) olmuştur. EVD/şant uygulanan 63 hastanın %80'inde S. epidermidis, %20'sinde A. baumannii izole edilmiştir. S. epidermidis izolatlarının %96.7'si metisilin dirençli, A. baumannii izolatlarının %84.2'si çoklu ilaca dirençli bulunmuş olup tamamı polimiksin E'ye duyarlıdır. Diğer gram-negatif etkenler arasında Klebsiella pneumoniae, Pseudomonas aeruginosa ve Escherichia coli yer almış ve üç olguda da Candida türleri izole edilmiştir. Moleküler testlerde yalnızca bir olguda Varicella Zoster virüsü tespit edilmiştir. Sonuç: EVD varlığı, travma ya da invaziv cerrahi girişimlere bağlı olarak dirençli bakteriyel patojenlerin merkezi sinir sistemi enfeksiyonlarında baskın olduğu görülmüştür. Etkenlerin ve direnç paternlerinin bilinmesi ampirik tedavi yönetiminde önemlidir. Moleküler ve serolojik tanı yöntemleri, kültür yöntemlerine ek olarak erken ve doğru tanıya katkı sağlayabilir.
