Burak EZER, Alperen CEYLAN, Seda Nur ARAZİ KAN, Selin UĞRAKLI, Rukiyye BULUT
Türk Hijyen ve Deneysel Biyoloji Dergisi - 2026;83(2):163-168
Mukormikoz, Zygomycetes sınıfına ait mantarların neden olduğu, hızlı seyreden, mortalite ve morbiditesi yüksek bir mantar enfeksiyon hastalığıdır. En sık mukormikoz etkenleri arasında Rhizopus spp., Mucor spp. ve Lichtheimia spp. yer almaktadır. Mukormikoz için başlıca risk faktörleri; immünsupresyon, nötropeni, yanık gibi cilt bütünlüğünün bozulduğu durumlar, cerrahi yaralar, deferoksamin ve kortikosteroid tedavisi ile vorikonazol profilaksisidir. Bununla birlikte, en önemli risk faktörlerinden biri kontrolsüz diyabetes mellitustur. Diyabetes mellitus hastalarında sıklıkla rinoserebral tutulum gözlenirken, malignite öyküsü olan ve nötropenik hastalarda daha çok pulmoner veya yaygın mukormikoz ve fungemi olguları görülmektedir. Bu olguda, klinik ve laboratuvar bulguları nedeniyle yoğun bakım ünitesine yatırılan mesane kanseri tanılı hastanın tetkiklerinde C-reaktif protein (CRP), prokalsitonin ve serum laktat düzeylerinin yüksek olduğu saptanmıştır. Hastadan iki set periferik venöz kan kültürü alındıktan sonra, septik şok ön tanısı ile ampirik intravenöz antibiyotik tedavisi başlanmıştır. Kan kültürleri koyun kanlı agar, Eozin Metilen Mavisi (EMB) ve Sabouraud Dekstroz Agar (SDA) besiyerlerine ekilmiştir. İnkübasyon sonrasında besiyerlerinde üreyen küf mantarlarının tanımlanması, Sanger sekanslama yöntemi ile gerçekleştirilmiştir. ITS1 (5'-TCCGTAGGTGAACCTGCGG-3') ve ITS4 (5'-TCCTCCGCTTATTGATATGC-3') primerleri kullanılarak elde edilen diziler, The Applied Biosystems(TM) ProFlex termal döngü (California, ABD) cihazında çoğaltılmıştır. Elde edilen diziler, BLAST veri tabanı (http://www.ncbi.nlm.nih.gov/BLAST) kullanılarak analiz edilmiş ve etkenin Mucor circinelloides tür kompleksi olduğu belirlenmiştir. Antifungal duyarlılık test sonuçlarına göre hastaya intravenöz lipozomal amfoterisin B tedavisi başlanmıştır. Antifungal tedavinin dördüncü gününde alınan kontrol kan kültüründe üreme saptanmamış; ancak hasta yatışının 10. gününde eksitus olmuştur. Literatürde sekanslama yöntemi ile doğrulanmış Mucor circinelloides fungemi olguları sınırlıdır. Bu olgu sunumunda, Mucor circinelloides tür kompleksi'nin neden olduğu fungemi olgusunun klinik ve mikrobiyolojik özelliklerinin sunulması amaçlanmıştır.
