Yahya ŞAHİN, Canan ŞAHİN
Kırıkkale Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi - 2026;28(2):284-291
Amaç: Metanol zehirlenmesi, ciddi metabolik asidoz ve yüksek mortalite ile ilişkili, yaşamı tehdit eden bir durumdur. Bu çalışmada, laktat, bikarbonat ve lökosit-glukoz indeksinin erken mortaliteyi öngörmedeki prognostik değerinin değerlendirilmesi amaçlandı. Gereç ve Yöntemler: Bu retrospektif çalışmaya, Ekim 2020 ile Ekim 2024 tarihleri arasında üçüncü basamak bir acil servise başvuran 45 erişkin hasta dâhil edildi. Demografik özellikler, vital bulgular ve hematolojik ile biyokimyasal parametreler kaydedildi. Nötrofil-lenfosit oranı, trombosit-lenfosit oranı, pan-immün-inflamasyon değeri ve lökosit-glukoz indeksi gibi inflamatuvar indeksler hesaplandı. Sağ kalan ve yaşamını kaybeden hastalar karşılaştırıldı. Mortalitenin bağımsız belirleyicileri lojistik regresyon analizi ile belirlendi ve prognostik performans eğri altındaki alan değerleri kullanılarak değerlendirildi. Bulgular: Yaşamını kaybeden hastalar daha ileri yaşta olup daha düşük kan basıncı, oksijen satürasyonu ve bikarbonat düzeylerine sahipti; buna karşın laktat ve lökosit-glukoz indeksi değerleri daha yüksekti. Lojistik regresyon analizinde düşük bikarbonat ve yüksek laktat düzeyleri mortalitenin bağımsız belirleyicileri olarak saptandı. Bicarbonat ve laktat güçlü prognostik performans gösterdi ve sırasıyla 10,15 mmol/L ve 5,05 mmol/L eşik değerleri belirlendi. Lökosit-glukoz indeksi de iyi düzeyde öngörü doğruluğu gösterdi. Sonuç: Laktat, bikarbonat ve lökosit-glukoz indeksi, metanol zehirlenmesinde erken mortalite riskinin belirlenmesinde pratik ve güvenilir belirteçlerdir. Bu parametrelerin ilk klinik değerlendirmeye dahil edilmesi erken karar verme süreçlerini destekleyebilir ve hasta sonuçlarını iyileştirebilir.
