SELDA ÇAKIN ÜNNÜ, ILKAY TUGBA UNEK, ÖMERCAN TOPALOĞLU
Anatolian Journal of General Medical Research - 2021;31(2):209-218
Amaç: Hastaların kendi kendine uyguladığı anketler, sağlıkla ilişkili yaşam kalitelerini değerlendiren en önemli yöntemler arasındadır. Bu araştırmamızda, metastatik mide ve kolorektal kanser tanısıyla palyatif kemoterapi alan hastalarda, kemoterapinin yaşam kalitesine olan etkisinin EORTC QLQ-C30 anketi ile değerlendirilmesi amaçlandı. Yöntem: 2011-2012 yılları arasında İzmir Tepecik Eğitim ve Araştırma Hastanesi Tıbbi Onkoloji Bölümünde metastatik mide veya kolorektal kanser tanısı ile palyatif kemoterapi almakta olan 100 hasta çalışmaya alındı. EORTC QLQ-C30 anketi, kemoterapi başlamadan önce ve kemoterapi tamamlandıktan sonra olmak üzere hastalar tarafından iki kez dolduruldu. BULGULAR: Yapılan iki anket karşılaştırıldığında, kemoterapi sonrası genel sağlık durumunun ve fiziksel fonksiyonun değişmediği saptandı. Uğraş fonksiyonun, bilişsel fonksiyonun ve sosyal fonksiyonun kötüleştiği, duygusal fonksiyonun ise iyileştiği saptandı (p<0, 05). Kabızlık ve yorgunluk semptom skorlarının kemoterapi sonrası azaldığı, mali zorlukların ise arttığı saptandı (p<0, 05). Bulantı-kusma, ağrı, nefes darlığı, uykusuzluk, iştahsızlık ve ishal semptom skorlarında bir değişiklik görülmedi. SONUÇ: Bu çalışma sonuçları, metastatik mide ve kolorektal kanserli hastalarda, EORTC QLQ-C30 anketi ile yapılan yaşam kalitesi değerlendirmesinin yararlı olacağını düşündürmüştür. Bu sayede, hastaların fonksiyonel skorunda, genel sağlık durumunda ve semptom skorunda kemoterapi sonrası ortaya çıkabilecek kötüleşmeler saptanabilir, etkinlikte benzer olan ancak yan etki profili farklı olan kemoterapi rejimlerine geçilmesi konusunda klinisyenlerin karar vermesine yardımcı olunabilir ve gerekli palyatif tedavilerin uygulanması sonucunda hastaların yaşam kalitelerinde iyileşme sağlanabilir.
