Türk Medline
ADR Yönetimi
ADR Yönetimi

MPOX VE TÜRKİYE'DE HALK SAĞLIĞI: EPİDEMİYOLOJİ, TANISAL YAKLAŞIM, AŞILAMA VE KORUNMA

Simge PEŞDERE, Süleyman Utku UZUN

Bezmialem Science - 2026;14(1):96-105

Pamukkale University Faculty of Medicine, Department of Public Health, Denizli, Türkiye

 

Maymun çiçeği olarak bilinen mpox, Afrika ile sınırlı bölgesel bir tehdit olmaktan çıkarak küresel bir halk sağlığı sorunu haline gelmiştir. Özellikle 2022'deki çok ülkeli salgın ve 2024'te Orta Afrika'da clade I'in yeniden ortaya çıkışı, her iki durumda da uluslararası önemi haiz halk sağlığı acil durumu ilanına yol açmıştır. Bu derleme, mpox'a ilişkin güncel bilgileri özetlemekte; mikrobiyolojisi, küresel ve bölgesel epidemiyolojisi (özellikle Türkiye bağlamında), bulaşma dinamikleri, klinik belirtileri, tanısal ölçütleri, Türkiye Halk Sağlığı Genel Müdürlüğü tarafından tanımlanan olgu tanımları, tedavi seçenekleri ve halk sağlığı profesyonellerine yönelik aşılama stratejilerini kapsamaktadır. Ayrıca, resmi bildirimlerdeki tutarsızlıklarla karakterize edilen Türkiye'deki mpox durumuna dikkat çekilerek şeffaf sürveyans ihtiyacı vurgulanmaktadır. Bunun yanında, mpox'un giderek evrilen tehdidini azaltmak için uyarlanabilir halk sağlığı yaklaşımları, sürekli genomik izlem ve uluslararası koordineli çabaların gerekliliği üzerinde durulmaktadır.