Rabia Tuğba Tekin, Hilal Aslan, Gönül Vural
Karya Journal of Health Science - 2025;6(3):125-131
Multipl Skleroz (MS) etiyolojisinde otonom sinir sistemi (OSS) tutulumu vurgulanmaktadır ve bu durum yorgunluk ve kinezyofobi gibi yaygın semptomlarla ilişkili olabilir. Bu çalışma, MS'li hastalarda otonom fonksiyonların bir göstergesi olarak kullanılan kalp hızı değişkenliği (KHD) ile yorgunluk ve kinezyofobi arasındaki ilişkiyi araştırmak üzere planlandı. Çalışma elli gönüllü MS hastası ile tamamlandı. Katılımcıların hastalık sürelerine ek olarak, özür durumları Genişletilmiş Özürlülük Durum Ölçeği (EDSS) ile, kalp hızı değişkenliği Polar H10 model kalp hızı monitörü ile, yorgunluk seviyeleri Yorgunluk Şiddeti Ölçeği ile, kinezyofobi düzeyleri Tampa Kinezyofobi Ölçeği ile ve ağrı düzeyleri Ağrı Algılama Anketi ile değerlendirildi. Kalp hızı değişkenliği parametreleri ile kinezyofobi ve yorgunluk arasında istatistiksel olarak anlamlı bir korelasyon bulunmadı (p>0.05). Ortalama kalp hızı ile EDSS skoru ve hastalık süresi arasında (p<0.05) ve yorgunluk şiddeti ile kinezyofobi düzeyi ve EDSS skoru arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişkiler bulundu (p<0.05). Ayrıca kinezyofobi düzeyi ile ağrı şiddeti ve hastalık süresi arasında (p<0.05) ve hastalık süresi ile EDSS skoru arasında (p<0.05) ilişki vardı. MS'li hastalarda kalp hızı değişkenliği kinezyofobi ve yorgunluk ile ilişkili değildir, ancak kinezyofobi ve yorgunluk hastalıkta görülen ilişkili semptomlardır. Bu çalışmadan elde edilen sonuçlar OSS ile hastalıkla ilişkili semptomlar arasında bir ilişki olmadığını gösterse de MS'te OSS tutulumu bilinen bir durumdur ve hastalığın semptomları ile ilişkisini incelemek için daha fazla araştırma yapılması değerlidir.
