Duygu ERKAL, Mehmet TONKAZ
Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi - 2026;52(1):1-7
Bu çalışmada, multipl skleroz (MS) lezyonlarını non -spesifik ve migren ilişkili beyaz cevher lezyonlarından ayırt etmede T2 -ağırlıklı fluid -attenuated inversion recovery (T2A -FLAIR) ta banlı histogram radyomik analizinin değeri araştırıldı. Toplam 56 hasta üç gruba ayrıldı: non -spesifik lezyonlar (Grup 1, n=20), migren ilişkili lezyonlar (Grup 2, n=16) ve MS lezyonları (Grup 3, n=20). Lezyonlar iki ba ğımsız gözlemci tarafından 3D Slicer kullanılarak manuel olarak segmente edildi ve histogram tabanlı birinci derece özellikler çıkarıldı. Grup karşılaştırmaları Kruskal -Wallis testi ile yapıldı ve ardından ikili Mann -Whitney U testleri uygulandı. Anlamlı parametrelerin bağımsız öngörü değerin i değerlendirmek için ikili lojistik regresyon kullanıldı; tanısal performans alıcı işletim karakteristiği (ROC) analizi ile, gözlemciler arası güvenilirlik ise sınıf içi korelasyon katsayısı (ICC) ile değerlendirildi. Entropi, varyans, uniformite, or talam a ve medyan değerleri açısından üç grup arasında anlamlı farklılıklar saptandı (tüm düzeltilmiş p<0,05) ve bu farklılıklar temel olarak M S grubundan kaynaklandı. MS lezyonları daha yüksek entropi, varyans, ortalama ve medyan değerleri ile daha düşük unifor mite gösterdi. Yaş ve cinsiyet için düzeltme yapıldıktan sonraamp;nbsp;beş parametrenin tamamı MS için anlamlı öngörücü olmaya devam etti ve lojistik regresyon bu parametrelerin bağımsız öngörü değerini doğruladı (tüm düzeltilmiş p<0,05). Entropi, varyans ve unifo rmite yüksek ayırt edicilik (tekli AUC: 0,832 -0,838), düzeltilmiş entropi modeli ise 0,879'luk bir AUC değeri gösterdi. Gözlemciler arası güvenilirlik iyi ile mükemmel düzeydeydi (ICC 0,818 -0,999). Bu bulgular, T2A -FLAIR tabanlı histogram radyomik analizinin MS lezyonlarını diğer beyaz cevher lezyonlarından ayırt etmede yararlı kantitatif bilgiler sağlayabileceğini ve özellikle heterojenite ilişkili özelliklerin MS lezyonlarının karakterizasyonunda destekleyici görüntüleme biyobelirteçleri olarak kullanılab ileceğini düşündürmektedir.