S ÜMİT SANCI, MURAT YURDAKÖK, NAZİRE NAÇAR, OLCAY ORAN, GÜLSEN ERDEM, DENİZ GÜR, GÜLSEVİN TEKİNALP, ŞULE YİĞİT, EVRİM ALYAMAÇ DİZDAR
Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Dergisi - 2004;47(1):23-29
Bu makalede 26 yenidoğanın kan, idrar, trakeal, aspirat ve beyin-omurilik sıvısı kültürlerinin herhangi birinden izole edilen Stenotrofomonas maltofilia bakterisi üzerindeki deneyimlerimiz vurgulanmış ve yenidoğanda Stenotrofomonas maltofilia enfeksiyonu veya kolonizasyonunun klinik, bakteriyolojik ve epidemiyolojik özellikleri tartışılmıştır. Hastaneye yatırılan 1824 yenidoğanda Stenotrofomonas maltofilia izolasyon sıklığı %1.4 idi. Yenidoğanların ortalama gebelik yaşı 29.8±3.8 hafta, ortalama doğum ağırlığı 1360±790 gr ve Stenotrofomonas maltofilia izole edildiği zamanki ortalama posnatal yaş 11.7±9.7 gün olarak saptandı. Yirmibeş yenidoğanın primer tanısı prematürite ve ilişkili komplikasyonlardı. Bir prematüre bebekte alveolokapiller displazi saptanırken, sadece bir matür yenidoğanda perinatal asfiksinin neden olduğu hipoksik iskemik ensefalopati vardı. Tüm bebekler Stenotrofomonas maltofilia izole edilmeden önceki son iki hafta içinde geniş spektrumlu antimikrobiyal tedavi almıştı ve endotrakeal entübasyon ile mekanik ventilasyon ve santral kateterizasyon gibi invaziv girişimler uygulanmıştı. Hastalarda mekanik ventilasyon süresi üç ile 48 gün arasında değişmekteydi. Stenotrofomonas maltofilia izole edilen 26 yenidoğandan 15'i kaybedildi. Toplam mortalite %57.7 olarak saptandı. Dört vakada kandan eş zamanlı Stenotrofomonas maltofilia izolasyonu gözönüne alındığında, Stenotrofomonas maltofilia'ya bağlı ölüm oranı %15.4 idi. Bakteri çoğunlukla solunum yollarından izole edildi ve Stenotrofomonas maltofilia izolatlaruıın antibiyotik duyarlılık testi göz önüne alındığında biri dışında hepsi en az bir antibiyotiğe (siprofloksasin) duyarlıydı. Toplam (15/26) ve Stenotrofomonas maltofilia'ya bağlı (4/26) mortalite oranları anlamlı şekilde yüksek olduğundan yenidoğanda uzamış entübasyon ve santral kateterizasyon uygulamalarından kaçınılmalı ve akılcı antibiyotik kullanımına dikkat edilmelidir. Bakteri kolonizasyonunun enfeksiyondan ayırımı her zaman kolay olmadığı ve riskli olabileceği, klinik pratikte kullanılan çoğu antibiyotiklerin Stenotrofomonas maltofilia'ya karşı etkili olmamasından dolayı, yenidoğanda Stenotrofomonas maltofilia kültür pozitifliğini gerçek bir enfeksiyon kabul etmek ve uygun antibiyotiklerle tedavi etmek akılcı olur. Stenotrofomonas maltofilia'nm multirezistan fenotipi ve antibiyotik duyarlılık paterni gibi özellikleri yenidoğanlarda gerçek ya da yalancı (kolonizasyona bağlı) enfeksiyonları tedavi ederken gözönüne alınmalıdır.