NONBİLİYER AKUT PANKREATİT İLE TAKİP EDİLEN DİYABETİK VE NON-DİYABETİK HASTALARIN PANKREATİT ŞİDDET SKORLARI VE HASTANE YATIŞ SÜRELERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

MERYEM DUMLU, BANU BOYUK, TUNAHAN REFİK DUMLU, HANDE ERMAN

Southern Clinics of Istanbul Eurasia - 2024;35(3):230-237

Department of Internal Medicine, University of Health Science, Kartal Dr. Lütfi Kırdar City Hospital, İstanbul Türkiye

 

GİRİŞ ve AMAÇ: Akut pankreatit (AP) seyrinde skorlama sistemlerini karşılaştıran birçok çalışma vardır, ancak diyabetli hastalarda skorlama sistemlerinin karşılaştırmalı analizleri sınırlıdır. Çalışmamızda birden fazla skorlama sistemi kullanan hastaları karşılaştırmayı ve diyabetli bireylerde hastanede kalış süresini (HKS) tahmin etmede tercih edilebilecek bir skorlama sisteminin olup olmadığını araştırmayı amaçladık. YÖNTEM ve GEREÇLER: Dahiliye kliniğinde AP ile takip edilen hafif ve orta şiddetli akut pankreatit hastaları geriye dönük olarak değerlendirildi. Diyabetli ve diyabetsiz hastalar demografik özellikleri, laboratuvar ve görüntüleme bulgularına göre iki grupta incelendi. Ranson, Sistemik İnflamatuvar Yanıt Sendromu (SIRS), Akut Pankreatitte Yatak Başı Şiddet İndeksi (BISAP), Modifiye Glasgow II Skorlaması (IMRIE), Zararsız Akut Pankreatit Skoru (HAPS), Balthazar ve Bilgisayarlı Tomografi Şiddet İndeksi (CTSI) skorları hesaplandı. BULGULAR: Diyabetli AP hastalarında serum trigliserit, lökosit, CRP ve prokalsitonin düzeyleri daha yüksekti (p<0.05). Diyabetik olmayan hastalarda serum amilaz düzeyleri biraz daha yüksekti (p<0.05). Diyabet varlığı, başvuru anında Ranson, SIRS ve Imrie skorları ile pozitif korelasyon gösterdi (p<0.05; r=0.437; r=0.274; r=0.317). Ciddiyet skorlarından sadece CTSI skoru >7 günden fazla yaşam süresi olan hastalarda anlamlı olarak daha yüksektir (p<0.004). Ayrıca DM varlığına göre HKS’ta farklılık görülmezken (p=0.840), HKS’si yüksek olan hastalarda ortalama HbA1c değerleri daha yüksekti (p=0.037). Regresyon analizi sonucunda erkek cinsiyet ve daha yüksek CTSI puanı artan HKS ile ilişkilidir (OR=0.266, p=0.037 vs OR=1.579, p=0.022). TARTIŞMA ve SONUÇ: Skorlama sistemlerinden IMRIE, SIRS, Ranson skorları hafif-orta şiddette AP diyabetli hastalarda diyabetik olmayan hastalara göre daha yüksektir. Ayrıca bu spesifik hasta grubunda erkek cinsiyet ve daha yüksek CTSI skorları artan HKS ile ilişkilidir.