AHMET CEMAL KAYA, ALİ ERDEM BAKİ, GÜLŞAH AKGÜN ALTAN, ELİF NURDAN GÜNEŞ KAYA, MEHMET OKÇU
Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Bilimleri Dergisi - 2025;28(2):156-163
Amaç: Bu çalışmada, kronik nonspesifik bel ağrısı (KBA) olan hastalarda lomber stabilizasyon egzersizlerinin hastaların fonksiyonel durumu, bel ağrısı, kalça çevresi kas gücü ve kor enduransı üzerine etkinliğinin araştırılması amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntemler: Çalışmamıza nonspesifik KBA’sı olan 26 hasta dâhil edildi. Hastalara 3 hafta fizyoterapist eşliğinde sonrasında 5 hafta ev programı şeklinde toplam 8 hafta boyunca lomber stabilizasyon egzersizi uygulandı. Hastalar başlangıçta, 3 hafta sonra ve 8 hafta sonra değerlendirildi. Ağrı için görsel analog skala [visual analog scale (VAS)], engellilik için Roland Morris Yetersizlik Anketi (RM) ve Oswestry Yetersizlik Anketi [Oswestry Disability Index (ODI)] kullanıldı. Transversus abdominis (TA) aktivasyonunu değerlendirmek için yüzüstü TA testi, kor kas gücünü değerlendirmek için bacak indirme testi uygulandı. Kor enduransı, fleksör dayanıklılık testi, lateral musküler test, supin bridge test ve prone bridge test ile değerlendirildi. Kalça çevresi kas gücü, MicroFET3 manuel kas dinamometresi ile değerlendirildi. Bulgular: Tedavi sonrası VAS hareket ve VAS istirahat skorları başlangıca göre anlamlı düzeyde azaldı. Oswestry Yetersizlik Anketi ve Roland Morris Yetersizlik Anketinde 8. haftadaki iyileşme başlangıca göre anlamlı bulundu. TA aktivasyonunda, leg lowering testinde ve kor dayanıklılık testi sürelerinde 8. hafta sonunda başlangıca göre anlamlı artış saptandı. Sol kalça dış rotator ve sağ kalça iç rotator kas gücü hariç kalça çevresi kas gücü değerleri; 8. hafta skorlarında başlangıca göre anlamlı artış saptandı. Sonuç: Lomber stabilizasyon egzersizlerinin kronik nonspesifik bel ağrısında ağrı ve fonksiyonellik üzerine etkili bir tedavi yöntemi olduğu akılda tutulmalıdır. Ayrıca kor dayanıklılığında iyileşme ve kalça çevresi kas gücünde de artış sağlamaktadır.
