MEHMET AKİF OVALI, ŞEVVAL PERÇİN
Ağrı Tıp Fakültesi Dergisi - 2024;2(3):132-136
Nöroinflamasyon, Alzheimer Hastalığı, Parkinson Hastalığı, Huntington Hastalığı ve amiyotrofik lateral skleroz gibi birçok merkezi sinir sistemi bozukluğunun patogenezine önemli bir katkıda bulunur. Nöroinflamasyon, merkezi sinir sisteminin yabancı ajanlar, moleküller, metabolik aktiviteler veya çeşitli hastalıklar tarafından bozulmuş merkezi veya periferik anormalliklere karşı verdiği bağışıklık tepkisidir. Astroglia ve mikroglia aktivasyonu, nöroinflamasyonun ana tetikleyicileridir. Bu savunucu hücrelerin polarizasyon değişiklikleri, sinirsel davranış kadar vücut metabolizmasında da önemli roller oynar. Kan-beyin bariyeri, beyin parankimasının ilk savunucusu olarak bilinir. Nöroinflamasyon, kan-beyin bariyerinin bütünlüğünü bozar ve kan-beyin bariyerinin yıkılmasına neden olabilir. Glikoz, beynin ana enerji kaynağıdır ve glikoz alımı kanbeyin bariyeri aracılığıyla sağlanır. Bozulmuş glikoz metabolizması, beyin fonksiyonları üzerinde zararlı etkilere sahip olabilir ve beyin bozukluklarına yol açabilir. Ayrıca, nöroinflamasyonun glikoz metabolizmasında önemli bir rol oynayabileceği öne sürülmüştür. Kan-beyin bariyerinin nöronlar, astroglia ve mikroglianın vasküler endotelyal hücrelerindeki dağılımı, glikozun beyin hücrelerine taşınmasına katkıda bulunur. Mikroglia ve astroglia polarizasyonu, nöroinflamasyonun altında yatan iki ana mekanizma olarak öne sürülmüştür. Nöroinflamasyon kaynaklı nörodejeneratif hastalıkların beyin insülin direnci ve bozulmuş beyin ve periferik glikoz metabolizması ile yakından ilişkili olduğu açıkça belirlenmiştir. Bununla birlikte, glikoz metabolizması bozuklukları ve mikroglia/astroglia polarizasyonu hakkında yeterli bilgi bulunmamaktadır. Bu derlemede, en yaygın nörolojik hastalıklarla birlikte nöroinflamasyon ve glikoz metabolizması ile mikroglia/astroglia polarizasyonunun glikoz metabolizması üzerindeki olası etkilerini özetledik.
