Filiz ÜNAL TOPRAK, Neşe UYSAL
İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi - 2026;11(1):173-178
Amaç: Bu çalışma, nörotoksik kemoterapi alan kadınlarda periferal nöropati şiddeti ile ağrı ve yaşam kalitesi düzeylerinin belirlen mesi amacıyla yapılmıştır. Gereç ve Yöntem: Tanımlayıcı türdeki bu araştırmanın örneklemi Şubat -Ağustos 2023 tarihleri arasında Gülhane Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Kemoterapi Ünitesinde nörotoksik kemoterapi ilaçlarından en az bir tanesini alan, en az 3 kür kemoterapi almış olan, grade 1 ve üzeri periferal nöropatisi olan, 18 -65 yaş aralığında olan, Türkçe bilen, çalışmaya katılmayı kabul eden 152 kadın hastadan oluşmuştur. Araştırma verileri, tanıt ıcı bilgi formu, ağrı ve nöropati değerlendirme formu , kanser hastalarının yaşam ka litesini değerlendirme formu ve kemoterapiye bağlı periferik nöropati değerlendirme formu kullanılarak toplanmıştır. Bulgular: Çalışmamızda kemoterapiye bağlı periferal nöropatinin yaşam kalitesi olumsuz etkilediği, kadınların %76,65'inin ağrı semptomu yaşadığı, %77,6'sında grade 1 periferal nöropati görüldüğü belirlenmiştir. Grade 2 nöropatisi olan hastaların nöropati şiddet ine göre yaşam kalitesi puanlarında fiziksel, rol ve emosyonel fonksiyon ortalama puanları daha düşüktür ( p<0,05). Grade 2 nöropatisi olan hastaların semptom skalası alt boyutlarında bulantı, ağrı ve yorgunluk puanları daha yüksektir. K emoterapiye bağ lı periferik nöropati ölçeği alt boyutları değerlendirildiğinde, grade 2 nöropatisi olan hastalarda motor fonksiyon ve duyusal fonksiyon ortalama puanları daha yüksek belirlenmiştir (p<0,05) . Sonuç: Araştırma sonucunda elde edilen bulgular nörotoksik kemoterapi alan kadınlarda ağrı ve yaşam kalitesinin çok yönlü bir sorun olduğunu ve etkili yönetimi için multidisipliner bir yaklaşım gerektirdiğini göstermektedir. Nörotoksik kemoterapi alan hastalara d anışmanlık yapan onkoloji hemşirelerinin semptom yönetimi ve değerlendirmelerini tedavinin başında, sürecinde ve sonrasında düzenli olarak yapması öner ilir.
