Gülşen TAŞKIN, Yunus Emre KUNDAKCI, Ümran ARICAN, Aysun ATACAN, Yiğit ŞENOL
Adnan Menderes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi - 2026;10(3):350-362
Amaç: Çocukluk çağında aşırı kilo ve obezite, denge, çeviklik ve alt ekstremite kuvveti gibi motor performans bileşenlerinde bozulmalarla ilişkilidir. Bu çalışmada, 6-11 yaş arası ilkokul öğrencilerinde obezite düzeyleri Beden Kütle İndeksi (BKİ) ve bel/boy oranı (BBO) kullanılarak sınıflandırılmış ve bu gruplar arasında motor performans özellikleri karşılaştırılmıştır. Yöntem: Bu kesitsel çalışmaya, bir Sağlıklı Yaşam Merkezi'ne başvuran 6-11 yaş arası (yaş ortalaması 8,61+/-1,32 yıl) toplam 201 ilkokul öğrencisi dahil edildi. Boy uzunluğu, vücut ağırlığı, bel ve kalça çevresi ölçülerek BKİ ve BBO hesaplandı. Çocuklar BKİ'ye göre normal kilolu, fazla kilolu ve obez olarak; BBO'ya göre abdominal obezite varlığına göre gruplandırıldı. Motor performans, tek ayak denge, çeviklik, durarak uzun atlama ve 30 saniye otur-kalk testleri ile değerlendirildi. Bulgular: Çocukların %29,4'ü normal kilolu, %14,9'u fazla kilolu ve %55,7'si obezdi. Ayrıca çocukların %71,6'sında ab-dominal obezite vardı. Cinsiyete göre BKİ ve BBO açısından fark bulunmadı (p>0,05). BKİ ve BBO değerlerindeki artış, çeviklik süresinin uzaması ve durarak uzun atlama mesafesi ile otur-kalk tekrar sayısının azalmasıyla ilişkiliydi (p<0,001). Ayrıca BKİ, motor performansın anlamlı bir yordayıcısıydı (p<0,001). Sonuç: Genel ve abdominal obezite özellikle çeviklik ve alt ekstremite kas gücü olmak üzere, ilkokul çağındaki çocuklarda motor performansı olumsuz etkilemektedir. Bu bulgular, ilkokul çağındaki çocuklarda obeziteyle ilişkili motor performans bozuklukları için erken tarama ve müdahale stratejilerine duyulan ihtiyacı vurgulamaktadır.
