OBSTETRİK ŞİDDETİN DOĞUM SONRASI DEPRESYON VE ANNE -BEBEK BAĞLANMASI ÜZERİNE ETKİLERİ

Nurten ÖZÇALKAP, Ayşe ÇUVADAR

Lokman Hekim Dergisi - 2026;16(3):901-912

Ağrı İbrahim Çeçen University, Faculty of Health Sciences, Department of Midwifery

 

Amaç: Bu çalışma, obstetrik şiddetin postpartum depresyon ve anne-bebek bağlanması üzerindeki etkilerini incelemeyi amaçlamaktadır. Yöntem: Bu kesitsel, tanımlayıcı ve korelasyonel araştırma, Ağustos 2024 - Nisan 2025 tarihleri arasında Türkiye'nin Ağrı ilindeki Aile Sağlığı Merkezlerine başvuran postpartum dönemdeki kadınlarla yürütülmüştür. Veriler; "Anne Tanıtım Formu", "Obstetrik Şiddet Ölçeği", "Edinburgh Doğum Sonrası Depresyon Ölçeği" ve "Maternal Bağlanma Ölçeği" kullanılarak toplanmıştır. İstatistiksel analizler IBM SPSS Statistics paket 27.0 programı kullanılarak gerçekleştirilmiş ve anlamlılık düzeyi p<0,05 olarak kabul edilmiştir. Bulgular: Katılımcıların Obstetrik Şiddet Ölçeği toplam puan ortalaması 31,99+/-13,82, Edinburgh Doğum Sonrası Depresyon Ölçeği puan ortalaması 13,32+/-7,39 ve Maternal Bağlanma Ölçeği puan ortalaması 69,05+/-14,99 olarak belirlenmiştir. Obstetrik Şiddet Ölçeği toplam puanı ile Maternal Bağlanma Ölçeği puanı arasında düşük düzeyde negatif yönde anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Ayrıca Edinburgh Doğum Sonrası Depresyon Ölçeği puanları ile Obstetrik Şiddet Ölçeği'nin "Etkisiz İletişim", "Doğumun Medikalizasyonu" ve "Mahremiyetin İhlali" alt boyutları arasında düşük düzeyde negatif korelasyon saptanmıştır. Sonuç: Bu çalışmadan elde edilen bulgular, obstetrik şiddetin anne-bebek bağlanmasını olumsuz etkilediğini ve postpartum depresyon ile anlamlı düzeyde ilişkili olduğunu göstermektedir. Bu doğrultuda, doğum sürecinde kadınların fiziksel ve psikolojik bütünlüğünü koruyan saygılı ve şiddetsiz doğum bakım uygulamalarının yaygınlaştırılması, maternal ruh sağlığının desteklenmesi ve sağlıklı anne-bebek ilişkilerinin geliştirilmesi açısından büyük önem taşımaktadır.