Zeliha KÖSE
Uluslararası Sağlık Yönetimi ve Stratejileri Araştırma Dergisi - 2026;12(2):162-174
Bu çalışmada, OECD ülkelerindeki yaşlanma eğilimleri 2000 - 2023 dönemine ait ikincil veriler kullanılarak incelenmiştir. Analize 38 ülkenin 65 yaş ve üzerindeki nüfus oranı, doğuşta yaşam beklentisi ve cari sağlık harcamalarının gayrisafi yurt içi hasıla içindeki payı dâhil edilmiştir. Çalışmada tanımlayıcı istatistikler ve trend analizinin yanı sıra, ülke ortalamalarına dayalı Pearson korelasyon analizi ve K-means kümeleme analizi kullanılmıştır. OECD genelinde 65 yaş ve üzerindeki nüfusun ortalama payı 2000 yılında %13,12 iken 2023 yılında %18,74'e yükselmiştir. Nüfus yaşlanması, yaşam beklentisiyle (r = 0,341; p = 0,036) ve sağlık harcamalarıyla (r = 0,415; p = 0,010) pozitif yönde ilişkili bulunmuştur. Yaşam beklentisi ile sağlık harcamaları arasında da pozitif bir ilişki belirlenmiştir (r = 0,516; p = 0,001). Kümeleme analizi, nüfus yaşlanması, yaşam beklentisi ve sağlık harcamalarının farklı birleşimlerini yansıtan dört ülke profili ortaya koymuştur. Bulgular, nüfus yaşlanması ile sağlık harcamalarının ilişkili olduğunu, ancak benzer yaşlanma düzeylerinin ülkeler arasında aynı harcama ve yaşam beklentisi örüntülerini doğurmadığını göstermektedir. Bu nedenle yaşlanmaya yönelik politikaların, ülkelerin demografik yapıları ve mevcut sağlık sistemi kapasiteleri dikkate alınarak geliştirilmesi; sağlıklı yaşlanma, koruyucu hizmetler ve bakım koordinasyonunun birlikte ele alınması önem taşımaktadır.