METİN DENİZ KARAKOÇ, SELİM SEKKİN
Turkish Journal of Pharmaceutical Sciences - 2021;18(4):420-429
Amaç: Oleuropein zeytin yaprağı, zeytin meyvesi ve zeytinyağında bulunan başlıca biyoaktif polifenolik bileşiktir. Antikanser, antioksidan ve antienflamatuvar etkileri birçok in vitro ve in vivo çalışmayla doğrulanmıştır. Bu çalışma, oleuropeinin siklofosfamid ve epirubisin kaynaklı toksisite üzerindeki etkilerini dişi sıçanlarda araştırmayı amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Her grupta sekiz sıçan içeren yedi grup oluşturulmuştur. Sıçanlara intraperitoneal enjeksiyon yoluyla dört döngü 16 mg/kg/ hafta siklofosfamid ve 2, 5 mg/kg/hafta epirubisin uygulanmıştır. Oleuropein (150 mg/kg/hafta) eş zamanlı olarak oral gavaj yoluyla verilmiştir. Oleuropeinin etkileri tam kan örneklerinde hemogram testleri ve serum örneklerinde biyokimyasal analizlerle incelenmiştir. Serum numunelerindeki interlökin-6 (IL-6) ve tümör nekroz faktörü-α(TNF-α), enzime bağlı immünosorbent yöntemi ile analiz edilmiştir. Ardından, lenfosit DNA’sı kullanılarak Comet yöntemi gerçekleştirilmiştir. Son olarak, kalp, böbrek ve karaciğer dokularında oksidan [malondialdehit (MDA)] ve antioksidan [katalaz (CAT), süperoksit dismutaz (SOD) ve glutatyon (GSH)] parametreler ölçülmüştür. BULGULAR: Oleuropeinin, DNA hasarını ve TNF-αile IL-6 gibi proenflamatuvar sitokinlerin serum düzeylerini azaltabildiği belirlenmiştir. Ayrıca, oleuropeinin antineoplastik ilaçlara bağlı olarak bozulan bazı hemogram ve biyokimyasal parametrelerini düzelttiği tespit edilmiştir. Ayrıca, oleuropeinin kalp, böbrek ve karaciğer dokularında antioksidan parametrelerde (GSH, SOD ve CAT) artışa neden olduğu ve MDA miktarını azalttığı belirlenmiştir. SONUÇ: Oleuropein, siklofosfamid ve epirubisinin kombinasyon tedavisinin neden olduğu toksisiteye karşı faydalı bir ajan olabilir. Oleuropeinin antineoplastik kaynaklı toksisiteye karşı koruyucu etkilerini tam olarak göstermek için daha ileri çalışmalar yapılmalıdır.
