SELİN ÖZEN, ŞÜKRAN GÜZEL
Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Bilimleri Dergisi - 2021;24(2):192-196
Son yıllarda transkraniyal doğru akım stimülasyonu [transcranial direct current stimulation (tDAS)], omurilik yaralanması (OY) sonrası fonksiyonelliği geliştirmede kullanılan tedavi seçeneklerinden birisi olmuştur. Literatürde, inkomplet OY hastalarında tDASnin diğer yürüyüş eğitimi yöntemleriyle birlikte uygulanmasının lokomosyon üzerine etkisini değerlendiren yetersiz sayıda veri bulunmaktadır. Bu yazıda; inkomplet OY hastalarında tDAS, robot destekli yürüyüş eğitimi ve fizik tedavinin birlikte uygulanmasının kas gücü gelişimi, lokomotor becerileri, denge ve günlük yaşam aktiviteleri üzerine etkilerini 5 hastadan oluşan bir olgu serisi olarak sunduk. Kliniğimizde yatarak tedavi gören 5 hastaya 6 hafta süre ile haftada 5 gün, toplam 30 seans rehabilitasyon programı uygulandı. Her gün 2 saat fizik tedavi, 20 dk tDAS ve 30 dk robot destekli yürüme eğitimi uygulandı. Hastalar tedavi programı öncesi ve sonrası manuel kas testi, on metrelik yürüme testi [ten meter walking test (10MWT)], Oturmada Fonksiyon Testi [Function in Sitting Test (FIST)], Spinal Kord Yaralanması İçin Yürüme İndeksi [Walking Index for SCI (WISCI)] ve Spinal Kord Yaralanması İçin Yürüme İndeksi [Walking Index for SCI (WISCI)] ölçekleri ile değerlendirildi. Beş hastanın yaş ortalaması 28, 4±5, 13 idi. Olaydan sonra geçen süre ortalama süre 5, 8±1, 30 yıldı. Hastaların hepsinde travmatik omurilik yaralanması mevcuttu. MMT, 10 MWT, FIST, WISCI ve SCIM III de gelişme kaydedildi. Bu bulgular, daha büyük hasta grubu ile yapılacak çalışmalarla desteklenmelidir. İlerideki çalışmalarda tedavi kombinasyonumuz ile sham tDAS, robot destekli yürüme eğitimi, fizik tedavi kombinasyonu ve sadece fizik tedavi uygulanan hasta grupları arasında karşılaştırmalar yapılmalıdır.