Aylin DURMAZ EDEER, Onur UYSAL, Fatma GÜVENÇ, Edanur YAĞIZ, Murat ALKAN
Sağlık Bakım ve Rehabilitasyon Dergisi - 2026;5(2):46-56
Bu araştırma, ortopedi ameliyatı olacak hastalara bakım verenlerin ameliyat günü stres düzeylerini ve stres tepkilerini incelenmek amacıyla yapılmıştır. Araştırma tanımlayıcı, kesitsel ve ilişki arayıcı tipte gerçekleştirilmiştir. Ortopedi ve travmatoloji kliniğinde yatan hastalara en az 24 saat bakım veren 65 kişi araştırmanın örneklemini oluşturmuştur. Veri Toplamada Bakım veren stres indeksi ve Bakım Verici Tepki Değerlendirme Ölçeği kullanılmıştır. Ayrıca, bakım verenlerin hastaların ameliyat günü yaşam bulguları ölçülmüştür. Verilerin analizinde korelasyon analizi kullanılmıştır. Bakım verenlerin yaş ortalaması 49.06+/- 13.16 yıl olup, %64.6'sı kadındır. Bakım verenlerin %46.2'si hastanın ebeveynidir. Bakım verme süresi ortalama 6 gündür. Bakım verenlerin kan basıncı, nabız ve periferik oksijen saturasyonu değerleri normal aralıkta bulunmuştur. Ameliyat günü Bakım veren stres indeksi puan ortalaması 5.03+/-3.06 saptanmıştır. Bakım verenlerin %27.7 'sinin stresli olduğu belirlenmiştir. Bakım Verici Tepki Değerlendirme Ölçeğinde en düşük puan ortalaması benlik saygısı alt boyutunda, en yüksek puan ortalaması aile desteğinin olmaması alt boyutunda bulunmuştur. Bakım verme süresi ile bakım verenlerin stres düzeyi arasında ilişki olmadığı belirlenmiştir. Bakım verenlerin yaklaşık dörtte birinin ameliyat günü stres yaşadığı ve aile desteğinin yetersizliğinden olumsuz etkilendiği saptanmıştır. Bakım verenlere ameliyat sürecine yönelik bilgi verilmesinin stres düzeyinin azaltılmasına katkı sağlayacağı düşünülmektedir.