OTİZMLİ BİR KARDEŞE SAHİP OLMAK ÇOCUKLARIN SOSYAL UYUM VE BECERİLERİNİ ETKİLER Mİ?

MÜRÜVVET AYDEMİR, DAMLA ÜNSAL, HİLMİ CANTÜRK, İREM NUR ARSLAN, YAREN GÜZELLİ, GÖZDE ÖNAL

Humanistic Perspective - 2025;7(1):12-26

Ankara Medipol University, Ankara, Türkiye

 

Bu çalışma, otizmli çocukların kardeşleri ile tipik gelişim gösteren (TG) çocukların kardeşlerinin sosyal uyum ve beceri düzeylerini karşılaştırmayı amaçlamıştır. Örneklem, 48’i otizmli çocuğun annesi ve 48’i TG çocuğun annesi olmak üzere toplam 96 anneden oluşmaktadır. Çocukların sosyal uyum ve becerileri, Sosyal Uyum ve Beceri Ölçeği (SUBÖ) ile değerlendirilmiştir. Sonuçlar, iki kardeş grubu arasında SUBÖ toplam puanlarında anlamlı bir fark olduğunu göstermiştir (Z = -3.253, p = 0.001). Ayrıca, “Dürtüsellik” (Z = -3.541, p = 0.001), “Dikkat ve Hiperaktivite” (Z = -3.361, p = 0.001), “Sosyal İlişkiler” (Z = -2.189, p = 0.029) ve “Duygusal Durum” (Z = -2.528, p = 0.011) alt boyutlarında da anlamlı farklılıklar bulunmuştur. Bu bulgular, otizmli çocukların kardeşlerinin birden fazla alanda zorluk yaşadığını ve SUBÖ puanlarının TG çocukların kardeşlerine kıyasla daha düşük olduğunu göstermektedir. Sonuçlar, tüm ailenin eğitim ve rehabilitasyon sürecine dahil edilmesinin önemini vurgulamaktadır.