GÖKHAN SEZGİN, YASEMİN YILDIRIM, AYNUR TÜREYEN
Hemşirelik Bilimi Dergisi - 2025;8(2):283-290
Multipl miyelom, plazma hücrelerinin kontrolsüz çoğalmasıyla karakterize, kemik iliğini tutan ve monoklonal immünglobulin üretimiyle seyreden malign bir hematolojik neoplazidir. Multipl miyelom hastalarında kemoterapi sonrası otolog hematopoetik kök hücre nakli standart tedaviyi oluşturmaktadır. Otolog kök hücre nakli, hastanın kendi kök hücrelerinin toplanarak yüksek doz kemoterapi sonrası reinfüzyonuyla hematolojik rekonstitüsyonun sağlandığı bir tedavi yöntemidir. Hemşirelik bakımı sağlamada teori/model kullanımı oldukça önemlidir. Hemşirelik kuramlarının uygulamada kullanımı; nedeni bulma, eleştirel düşünme, karar verme aşamalarında hemşirenin bakış açısını geliştirmektedir. Literatürde yer alan modellerden biri de Johnsonın Davranışsal Sistem Modelidir. Bu çalışmada, otolog kök hücre nakli olmuş Multipl miyelom tanılı hastanın hemşirelik bakımı Johnsonın Davranışssal Sistem Modeli kullanılarak sunulmuştur. Olgumuzda öncelikle ayrıntılı öykü alınıp fizik muayene yapılarak modeldeki alt sistemlerin dengesini bozan durumlar belirlenmiştir. Daha sonra dengeyi sağlamak için davranış değişikliği sağlamak üzere uygulanabilecek girişimler planlanmıştır. Kronik bir hastalık olan kanser ve kanser tedavisinde önemli bir yöntem olan otolog kök hücre naklinde davranış değişikliği geliştirmek oldukça önemlidir. Bu anlamda hematolojik kanser hastalarının yönetiminde Johnsonın Davranış Sistemi Modelinin kullanılması ve farklı kronik hastalıklar üzerinde de çalışmaların yapılması önerilmektedir.
