OTOLOG KÖK HÜCRE NAKLİ YAPILAN HASTALARDA SİTOME GALOVİRÜS DNAEMİSİNİN NÜKS VE MORTALİTE İLE İLİŞKİSİ: TEK MERKEZLİ RETROSPEKTİF BİR ÇALIŞMA

Selin KIR, Güray SAYDAM, Fahri ŞAhin, Mahmut Töbü, Filiz VuRAl, Derya DeMiR, Damla AKDA, Mehmet So Ylu, Zühal DeMiRci, nur So YeR

Türkiye'de Lösemi Lenfoma Miyelom Araştırmaları Dergisi - 2025;9(3):60-68

Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi, İç Hastalıkları Anabilim Dalı, Hematoloji Bilim Dalı, İzmir, Türkiye

 

Amaç: Sitomegalovirüs (CMV), herpesvirüs ailesine ait latent bir virüstür ve otolog kök hücre naklinden (OKHN) sonra yeniden aktive olabilir. Otolog kök hücre nakli sonrası CMV DNAemisi, multipl miyelom (MM) ve lenfoma gibi malignitelerde ve yeni kemoterapi rejimleri altında yeterince değerlendirilmemiştir. Bu çalışma; nakil ünitemizde OKHN yapılmış hastalarda nakil sonrası CMV DNAemisi sıklığını belirlemek ve nüks ile mortaliteyle ilişkisini değerlendirmek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Hastalar ve Yöntem: Ocak 2020-Ağustos 2024 tarihleri arasında Hematoloji Bilim Dalı Kök Hücre Nakli Ünitesinde OKHN uygulanan, 18 yaş ve üzerindeki hastalar retrospektif olarak değerlendirilmiştir. Sitomegalovirüs DNA >35 IU/mL LoD değeri üzerindeki değerler CMV DNAemisi olarak kabul edilerek nüks, mortalite ve genel sağkalım (GS) arasındaki ilişki incelenmiştir. İstatistiksel analizler için Statistical Package for the Social Sciences (SPSS 27) programı kullanılmıştır. İstatistiksel anlamlılık için p< 0.05 eşik değeri kabul edilmiştir. Bulgular: Çalışma %62.6 (n= 97)'sı erkek, %37.4 (n= 58)'ü kadın olan toplam 155 olguyla yapılmıştır. Olguların ortanca yaşı 60 (aralık: 23-78) ve ortanca nakil yaşı 58 (aralık: 21-77) olarak hesaplanmıştır. Otolog kök hücre nakli sonrası hastaların %49.7'sinde CMV DNAemisi saptanmıştır. Sitomegalovirüs DNAemisi olan olguların ortanca GS'si, CMV DNAemisi olmayan gruba göre istatistiksel olarak düşük saptanmıştır (p= 0.01). Hastalar lenfoma ve MM şeklinde iki gruba ayrılmıştır. Multipl miyelom hastalarında CMV DNAemisi anlamlı derecede daha düşük sağkalımla ilişkili bulunmuştur (p= 0.001). Sonuç: Çalışmamızda OKHN sonrası CMV DNAemisi literatüre göre beklenenden daha yüksek saptanmıştır. Verilerimiz, CMV DNAemisinin OKHN alıcılarında nadir olmadığını ve mortalitenin artmasına katkıda bulunabileceğini göstermektedir. Sitomegalovirüs DNAemisinin OKHN yapılan MM hasta grubunda GS'de anlamlı kısalmaya yol açtığı çalışmamızda gösterilmiştir. Sitomegalovirüs DNAemisinin OKHN sonrası prognostik etkileri belirsizliğini korumaktadır; bu yüzden daha çok hasta ile yapılan daha fazla çalışmaya ihtiyaç duyulmaktadır.