Tuğba ÖZDEMİR, Kardelen AVCI, Aslı SÖNMEZ
Ordu Üniversitesi Hemşirelik Çalışmaları Dergisi - 2026;9(2):296-305
Amaç: Bu çalışma özel bir gereksinime sahip olan çocukların birincil bakım verenlerinin tamamlayıcı ve bütünleştirici sağlık uygulamalarına yönelik tutumlarını incelemek amacıyla yapılmıştır. Yöntem: Tanımlayıcı desendeki araştırmaya 239 bakım veren katılmıştır. Araştırmada bakım verenlerin verileri sosyo-demografik özellikler formu ve Tamamlayıcı, Alternatif ve Modern Tıbba Karşı Tutum Ölçeği kullanılarak toplanmıştır. Verilerin normallik dağılımı için Kolmogorov-Smirnov, iki grup karşılaştırmalarında Mann Whitney U ve üç ve üzeri grup karşılaştırmalarında Kruskal-Wallis testi kullanılarak analizleri tamamlanmıştır. Bulgular: Bakım veren bireylerin tamamlayıcı ve bütünleştirici sağlık uygulamalarına yönelik tutumlarının yüksek olduğu, en çok sırasıyla dua etme, masaj, müzik terapi ve bitkisel yöntem kullandıkları bulunmuştur. Bakım verenlerin cinsiyet, bakım verme süresi, kronik hastalığa sahip olma ve özel gereksinim türü ile tamamlayıcı ve bütünleştirici sağlık uygulamalarına ilişkin tutumları arasında istatistiksel düzeyde anlamlı ilişki olmadığı (p=0.104), sigara ve alkol kullanımı ile tamamlayıcı ve bütünleştirici sağlık uygulamalarına ilişkin tutumları arasında anlamlı düzeyde bir ilişki olduğu (p=0.026) saptanmıştır. Sonuç: Özel gereksinime sahip olmak beraberinde hem bireyde hem de birincil bakım vereninde sağlığı olumsuz etkileyen diğer durumların (ağrı, uyku sorunları, ruhsal sağlık sorunları, sosyal izolasyon vb.) ortaya çıkmasına sebep olmaktadır. Hemşirelerin ise ikincil sorunların ortaya çıkmaması ve sağlığı koruma ve geliştirme kapsamında non-farmakolojik olarak tamamlayıcı ve bütünleştirici sağlık uygulamalarını hemşirelik girişimlerine daha fazla dahil etmeleri gerekmektedir.
