Aykut ORUÇ, Kadriye Yağmur ORUÇ, Semih CİN, Hakkı Oktay SEYMEN
Troia Tıp Dergisi - 2025;6(3):83-96
Pankreatik beta-hücreler, insülin salınımının düzenlenmesi yoluyla glukoz homeostazının korunmasında hayati bir rol oynar. Bu hücrelerin iyon kanalı fonksiyonu, elektriksel aktivite ve sekresyon mekanizmaları gibi elektrofizyolojik özellikleri, fizyolojik görevlerini sağlıklı bir şekilde yerine getirebilmeleri açısından kritik öneme sahiptir. Bu kapsamlı derlemede, pankreatik beta-hücrelerin elektrofizyolojisi ayrıntılı olarak ele alınmaktadır. Elektriksel sinyallerin oluşumu ve modülasyonunda rol oynayan voltaj kapılı iyon kanalları, ATP'ye duyarlı ve gecikmeli rektifiye potasyum kanalları, kalsiyum iyon kanalları, klor kanalları ve geçici reseptör potansiyel (TRP) kanalları gibi çeşitli iyon kanalları tartışılmıştır. Ayrıca, hücre içi kalsiyum dinamiği ile insülin salınımı arasındaki karmaşık etkileşim incelenmiştir. Bunun yanı sıra, beta-hücre elektrofizyolojisini etkileyen fizyolojik ve patolojik faktörler de gözden geçirilmiştir. Pankreatik beta hücre fonksiyonlarını yöneten elektrofizyolojik mekanizmaların kapsamlı bir şekilde anlaşılması, diyabetes mellitus patogenezinin aydınlatılması ve yeni tedavi stratejilerinin geliştirilmesi açısından büyük önem taşımaktadır.